David Walker (Sŵoleg, 1960)

Graddiodd David Walker o Fangor ym 1960 gyda BSc (Anrhydedd) mewn Sŵoleg. Yma mae'n rhannu rhai o'i atgofion o'i gyfnod fel myfyriwr.

“Ym mis Hydref 1957 ymunais â dau gyd-letywr, Anthony Blake (Cemeg) a David Openshaw (Saesneg) yn Anecs Neuadd Reichel. Roedd David yn smocio pibell o faco Condor cryf. Roedd Anthony, gan ei fod yn un bychan o gorff, yn ddelfrydol fel llywiwr y tîm rhwyfo o wyth roeddwn i'n rhwyfo fel Arweinydd ynddo ar y Fenai yn ystod fy mlwyddyn gyntaf. Mae'r regata rwyfo rhyngolegol ar yr Afon Gwy yn Henffordd yn haeddu sylw. Fel myfyrwyr tlawd, ni allai ein tîm fforddio gwely a brecwast, felly fe wnaethom erfyn ar ffermwr o Henffordd am wely yn ei dŷ gwair, lle bu'r llygod mawr yn cadw cwmni i ni.  Dwi ddim yn cofio llawer am y diwrnod mawr o rwyfo gan dimau o Aberystwyth, Abertawe a Chaerdydd, heblaw fy mod yn meddwl fy mod ar fin marw o flinder ar ddiwedd ein ras.

Y diwrnod cyn i ni gychwyn am Henffordd, yn ystod Wythnos Rag, roeddwn i y tu ôl i gynllwyn i symud y teledu o Undeb y Myfyrwyr. Arhosodd Blake i mewn tan amser cau ac yna'n gadael ni i mewn i gyflawni'r weithred ysgeler. Ym mherfeddion y nos, fe wnaethom gario'r teledu, wedi'i guddio gan fy ngŵn israddedig, ar hyd Ffordd y Coleg i Neuadd Reichel, lle cafodd ei guddio yn ein wardrob.  Ond pan ddaethom yn ôl o'r regata, roedd y teledu wedi mynd, felly roedd rhywun wedi gweld trwy ein sgiam.  Un arall y bûm yn chwarae triciau arno oedd Ginger Evans (Cerddoriaeth a Ffrangeg), chwaraewr basŵn yn y Gerddorfa Ieuenctid Genedlaethol. Dioddefodd y creadur yn enbyd pan gynigiais Exlax (siocled arbennig i helpu pobl sy'n rhwym i gael eu gweithio) iddo.  Y canlyniad oedd iddo dreulio noson yn gaeth i'r toiled i gyfeiliant synau nid annhebyg i'r rhai a ddeuai o'i offeryn chwyth arall!

Ar ymweliad damweiniol ag Eglwys Gadeiriol Bangor, cwrddais â'r organydd, Dr Leslie Paul, a ganiataodd imi chwarae'r organ yno a'm  gwahodd i ymuno â Chlwb Organ Bangor, a oedd yn cynnwys chwarae amryw o organau eglwysig. Roedd cerddoriaeth wedi bod yn bwysig i mi bob amser fel aelod o gôr ac organydd eglwysig, felly cefais fy mherswadio i gymryd rhan yn Eisteddfod y Coleg ac yn Neuadd Prichard-Jones cenais yr unawdau tenor o'r Meseia: 'Comfort Ye' ac 'Every Valley'. Roedd yn well gen i’r profiad llai ingol o eistedd yn y Neuadd yn gwrando ar berfformiad bythgofiadwy Emlyn Williams fel Charles Dickens yn adrodd rhannau o'r nofelau. Ar ôl cael gwys i stydi'r Athro Brambell un diwrnod, pan ofynnodd i mi ai organydd ynteu sŵolegydd oeddwn i eisiau bod mewn gwirionedd, sylweddolais y dylwn roi fy nhrwyn ar y maen a gwneud tipyn o waith.  

Y cwrs bioleg môr ar y Fenai oedd un o uchafbwyntiau ein gradd anrhydedd. Roeddem yn cael mynd â'r pysgod a ddelid adref i'w coginio.  Gan fod y wraig a gadwai'r tŷ lodgin lle roeddwn yn byw erbyn hynny wedi bod yn cadw siop pysgod a sglodion yn Lerpwl, roedd hi'n gwybod sut i'w coginio, ond dim ond ar ôl gadael y lleden mewn dŵr croyw dros nos i sicrhau bod y nematodau niferus i gyd wedi dod ohoni.  Ar ôl dwy flynedd o gael fy mwydo ganddi, fe wnaeth yr holl fwyd wedi'i ffrio a gefais achosi cerrig yn fy arenau a'r canlyniad oedd fy mod yn gwingo mewn poen enbyd yn ysbyty Bangor ar y diwrnod pan ddyliwn fod yn derbyn fy ngradd.   Ar y pryd mae'n rhaid fy mod wedi teimlo'n ddiolchgar fy mod wedi crafu drwodd gyda gradd 2: 2!
  
Ar ôl graddio, bûm yn gweithio fel Cynorthwywr Astudiaethau Natur a Swyddog Ysgolion yn Amgueddfa Letchworth ac yn Amgueddfa Dinas St Albans ac fel Athro Bioleg Cynorthwyol yn Ysgol Ramadeg y Bechgyn Lewes ac Ysgol Ramadeg y Bechgyn Enfield.

Ym 1969, dechreuais swydd fel Ceidwad Cynorthwyol yn Adran Astudiaethau Natur Amgueddfa Birmingham, gan ddod yn Ddirprwy Geidwad ym 1976, swydd y bûm ynddi tan 1993. Yn ystod fy nghyfnod yno cyhoeddais ymchwil ar wencïod, bûm yn rhoi darlithoedd, cydlynu gweithgareddau i blant, gofalu am gasgliadau daearegol a gweithio ar broject Canolfan Natur Birmingham.
   
Daeth fy swydd i ben ym 1993 ac yna dechreuais fel darlithydd WEA a thiwtor rhan-amser yn adran efrydiau allanol Gwyddorau Naturiol Prifysgol Birmingham. Yn ystod yr amser hwn cyhoeddais fy llyfr Hunters of Longtree: A Cotswold Tale: 40–years observation of a south Cotswold parish.

Mae fy niddordebau'n cynnwys cofnodi coetiroedd hynafol, ysgrifennu, cadw gwenyn, chwarae'r piano a gitâr glasurol a mynd â fy nghi sbaniel am dro.  Rwyf wedi bod yn briod am 54 mlynedd ac mae gen i ddwy ferch a phedwar ŵyr.

Byddwn yn falch iawn o glywed gan unrhyw un o fy nghyn gyd-fyfyrwyr ym Bangor. Fy nghyfeiriad e-bost yw: dave.walker@uwclub.net