Modules for course X321 | BA/PIC
BA Astudiaethau Plentyndod ac Ieuenctid a Chymraeg

These were the modules for this course in the 2018–19 academic year.

You can also view the modules offered in the years: 2019–20; 2020–21.

Find out more about studying and applying for this degree.

Use the buttons after the module titles (where available) to see a brief description of the content, or:
Show all descriptions
Hide all descriptions

Year 1 Modules

Compulsory Modules

Semester 1

  • CXC-1002: Llen y Cyfnod Modern Cynnar (10)
    Ceir yn y modiwl hwn gyflwyniad i gyffro llenyddiaeth Gymraeg y cyfnod modern cynnar – cyfnod a nodweddid gan drawsnewidiadau gwleidyddol, technolegol a chrefyddol. Ystyrir y modd yr aeth beirdd ac awduron Cymraeg ati i wynebu her yr oes. Yn ogystal â thrafod nifer o ‘drobwyntiau’ llenyddol sy’n enghreifftio newydd-deb y cyfnod, ceir cyfle i ystyried parhad gwahanol agweddau traddodiadol. Bydd y cyfan yn fodd i asesu gwerth ac ystyr cysyniadau megis ‘trobwynt’, ‘gwrthbwynt’, ‘traddodiad’ a ‘gwreiddioldeb’.
  • CXC-1004: Defnyddio'r Gymraeg (20)
    Bwriedir y modiwl hwn fel rhagarweiniad i’r modd y mae gramadeg yn gweithio yn yr iaith fyw. Ceir trafodaeth ar gategorïau a ffurfiau safonol a cheisir gweld sut y defnyddir hwy mewn detholiad o destunau, mewn sawl cywair. Bydd y dosbarth yn cael ei rannu’n grwpiau, a fydd yn cwrdd bob yn ail â’r dosbarth llawn. Ceir amrywio felly rhwng trafodaeth mewn grwpiau bach a dysgu mwy ffurfiol yn y dosbarth cyfan.
  • XAC-1026: Sgiliau ar gyfer Dysgu (20)
    Bydd y modiwl yn ymchwilio i ystod o ddamcaniaethau dysgu, gan gynnwys damcaniaethau deallusrwydd Gardner, Salovey, Mayer ac eraill; a sut mae’r rhain yn berthnasol i arddulliau dysgu personol y myfyrwyr. Bydd cynnwys y modiwl yn cysylltu â’ch Cynllun Datblygu Personol Bydd: • yn datblygu sgiliau’r myfyrwyr yng nghyd-destun strategaethau darllen a gwneud nodiadau; • Crynhoi, cyfeirio, a’r defnydd effeithiol o wasanaethau llyfrgell ar-lein; • yn datblygu sgiliau ysgrifennu theoretig ac adfyfyriol yn cynnwys adolygu, beirniadu a gwerthuso testunau. • Yn rhoi cyfleoedd i fyfyrwyr ddatblygu hyder mewn cyfathrebu llafar trwy gyflwyniadau mewn seminarau gyda’u cyfoedion; • Yn ymchwilio i effaith cymhelliant ar ddysgu a helpu myfyrwyr i ddatblygu ymwybyddiaeth feirniadol o’u dysgu a'u cymhelliant eu hunain a gwerthuso eu profiadau dysgu, eu llwyddiannau a'u sialensiau.
    or
    XAE-1026: Skills for Learning & Work (20)
    The module will explore a range of learning theories, including the intelligence theories of Gardner, Salovey, Mayer and others; and how these relate to the students’ personal learning styles. It will: • develop the students’ skills in context of reading and note-taking strategies; • summarizing, referencing and the effective use of online library services; • develop theoretical and reflective writing skills including reviewing, critiquing and evaluating texts. • provide opportunities for students to develop confidence in oral communication through presentations in seminars with peers; • investigate the effect of motivation on learning and help students to develop a critical awareness of their own learning and motivation and evaluate their learning experiences, successes and challenges. The module will link into the students’ Personal Development Plan.
  • XAC-1033: Anturiaethau wrth Dyfu (20)
    Mae’r modiwl yn dechrau trwy ymchwilio’n gyffredinol i ddatblygiad y plentyn o’i eni hyd at y blynyddoedd cynnar. Ceir pwyslais ar: • Bwysigrwydd amgylchedd yr unigolyn, amgylchedd cemegol y genynnau yn y groth ac ar yr amgylchedd cymdeithasol yn ystod y blynyddoedd cynnar; • Damcaniaethau ynghylch datblygiad corfforol a gwybyddol yr unigolyn, yn enwedig effaith profiadau amgylcheddol y plentyn ar ei ddatblygiad gwybyddol; • Dylanwad rhyngweithiadau cymdeithasol ar ddatblygiad seico-gymdeithasol yr unigolyn; • Effaith diffyg dealltwriaeth o’r byd cymdeithasol neu ddiffyg profiadau cymdeithasol ar ddatblygiad plentyn; • Gwylio rhyngweithiadau plant ifanc ac ymchwilio i ddylanwad oedolion a chyfoedion ar ddatblygiad seico-gymdeithasol plant ifanc trwy astudiaethau achos a thrwy ymchwilio ac arsyllu'n ymarferol mewn lleoliadau perthnasol.
    or
    XAE-1033: Psychology of Growing Up (20)
    The module begins with a general exploration of the child’s development from birth to the early years. There is an emphasis on: • the importance of the individual’s environment, the chemical environment of the genes in the womb and a focus on the social environment during the early years; • theories regarding the physical and cognitive development of the individual, in particular the impact of the child’s environmental experiences on cognitive development; • social interactions on the psycho-social development of the individual; • the effect that a lack of understanding of the social world or lack of social experiences has on a child’s development; • observing young children’s interactions and investigating the influence of adults and peers on the psycho-social development of young children through case studies and through practical explorations and observations in a relevant settings. CRB Check compulsory to enable you to follow this module.
  • XAC-1035: Plant a Chymdeithas (20) or
    XAE-1035: Children and Society (20)

Semester 2

  • CXC-1004: Defnyddio'r Gymraeg
    Bwriedir y modiwl hwn fel rhagarweiniad i’r modd y mae gramadeg yn gweithio yn yr iaith fyw. Ceir trafodaeth ar gategorïau a ffurfiau safonol a cheisir gweld sut y defnyddir hwy mewn detholiad o destunau, mewn sawl cywair. Bydd y dosbarth yn cael ei rannu’n grwpiau, a fydd yn cwrdd bob yn ail â’r dosbarth llawn. Ceir amrywio felly rhwng trafodaeth mewn grwpiau bach a dysgu mwy ffurfiol yn y dosbarth cyfan.
  • CXC-1016: Llenyddiaeth Gyfoes (10)
    Mae’r modiwl yn ystyried detholiad o wahanol genres gan dri awdur cyfoes, h.y. dwy nofel a chyfrol o gerddi. Ar ddechrau’r modiwl bydd cyfres o sesiynau hyfforddi ar faterion yn ymwneud â chynllunio traethodau academaidd, e.e. trefnu nodiadau, paratoi llyfryddiaeth ac osgoi llên-ladrata. Symudir wedyn at lyfrau gosod y modiwl: yn achos y tri thestun yn eu tro, cyflwynir cyfres o ddarlithoedd rhagarweiniol cyn rhannu’n ddiweddarach yn grwpiau seminarau a rydd gyfle ichi drafod y testunau ar lafar. Rhoddir deunyddiau sy’n berthnasol i’r modiwl o fewn yr amgylchedd dysgu rhithwir, Blackboard, a geir ar fewnrwyd PCB a bydd disgwyl i chwi lawrlwytho’r deunyddiau hyn drosoch eich hun. Ar Blackboard hefyd y bydd teitlau a llyfryddiaethau y tri thraethawd yn cael eu gosod. Dylech nodi’n ofalus y trefniadau ar gyfer y modiwl hwn a geir isod a chofio bod mynychu’r seminarau yn hanfodol bwysig gan y bydd 25% o’ch marc ar gyfer pob un traethawd yn seiliedig ar eich cyfraniad ynddynt.
  • XAC-1033: Anturiaethau wrth Dyfu
    Mae’r modiwl yn dechrau trwy ymchwilio’n gyffredinol i ddatblygiad y plentyn o’i eni hyd at y blynyddoedd cynnar. Ceir pwyslais ar: • Bwysigrwydd amgylchedd yr unigolyn, amgylchedd cemegol y genynnau yn y groth ac ar yr amgylchedd cymdeithasol yn ystod y blynyddoedd cynnar; • Damcaniaethau ynghylch datblygiad corfforol a gwybyddol yr unigolyn, yn enwedig effaith profiadau amgylcheddol y plentyn ar ei ddatblygiad gwybyddol; • Dylanwad rhyngweithiadau cymdeithasol ar ddatblygiad seico-gymdeithasol yr unigolyn; • Effaith diffyg dealltwriaeth o’r byd cymdeithasol neu ddiffyg profiadau cymdeithasol ar ddatblygiad plentyn; • Gwylio rhyngweithiadau plant ifanc ac ymchwilio i ddylanwad oedolion a chyfoedion ar ddatblygiad seico-gymdeithasol plant ifanc trwy astudiaethau achos a thrwy ymchwilio ac arsyllu'n ymarferol mewn lleoliadau perthnasol.
    or
    XAE-1033: Psychology of Growing Up
    The module begins with a general exploration of the child’s development from birth to the early years. There is an emphasis on: • the importance of the individual’s environment, the chemical environment of the genes in the womb and a focus on the social environment during the early years; • theories regarding the physical and cognitive development of the individual, in particular the impact of the child’s environmental experiences on cognitive development; • social interactions on the psycho-social development of the individual; • the effect that a lack of understanding of the social world or lack of social experiences has on a child’s development; • observing young children’s interactions and investigating the influence of adults and peers on the psycho-social development of young children through case studies and through practical explorations and observations in a relevant settings. CRB Check compulsory to enable you to follow this module.

Optional Modules

20 credits from:

  • Myfyrwyr IAITH CYNTAF yn unig
  • CXC-1001: Beirniadaeth Lenyddol Ymarfer (10) (Semester 2)
    Bydd y modiwl hwn yn cynnig cyflwyniad i ddetholiad o ddamcaniaethau beirniadol ac i egwyddorion beirniadaeth lenyddol. Rhoddir y prif bwyslais ar agweddau ymarferol beirniadaeth lenyddol. Gwneir hyn drwy gyfres o astudiaethau manwl ar gerddi a darnau rhyddiaith unigol. (Darperir llyfryn gan yr Ysgol yn cynnwys y testunau hyn.) Gweithiau o’r ugeinfed ganrif yw’r mwyafrif o’r darnau a drafodir, ond byddir hefyd yn ymdrin yn feirniadol ag ambell awdl a chywydd o’r Oesoedd Canol, a cherddi o’r bedwaredd ganrif ar bymtheg. Ystyrir swyddogaeth beirniadaeth lenyddol mewn gwahanol gyd-destunau – cystadlaethau eisteddfodol a chyfieithu llenyddol, er enghraifft. Er goleuo’r pwnc ymhellach, ymdrinnir â nifer o’r cerddi a’r darnau rhyddiaith Cymraeg ochr yn ochr â gweithiau Saesneg ac enghreifftiau o lenyddiaethau eraill (mewn cyfieithiad).
  • CXD-1013: Theatr Fodern Ewrop (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn astudir datblygiad y ddrama fodern yn Ewrop yn y bedwaredd ganrif ar bymtheg a’r ugeinfed ganrif. Bydd rhan gyntaf y modiwl yn trafod y ddrama naturiolaidd, gan ganolbwyntio ar waith dramodwyr fel Ibsen a Strindberg. Bydd ail ran y modiwl yn trafod yr adwaith datblygiad y ddrama fodernaidd, gan ganolbwyntio ar ddramâu Mynegiadol, dramâu Brecht a Theatr yr Abswrd. Astudir detholiad o destunau sy’n cynrychioli’r gwahanol ddramodwyr a mudiadau.
  • CXD-1016: Sgriptio Teledu (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn ceir cyflwyniad cryno i rai agweddau ar ryddiaith Gymraeg yr Oesoedd Canol. Bydd y rhan fwyaf o fyfyrwyr sydd wedi astudio’r cwrs Cymraeg Safon Uwch eisoes yn gyfarwydd â rhai o chwedlau’r Mabinogion. Y gobaith yn ystod y modiwl hwn yw rhoi darlun llawnach iddynt o’r ystod eang o destunau a luniwyd yn ystod y cyfnod canol, a hynny drwy ganolbwyntio ar ddetholion o weithiau chwedlonol ynghyd â gweithiau hanesyddol eu natur megis Brut y Brenhinedd.
  • CXC-1018: Gweithdy Creadigol (20) (Semester 2)
    Un o fodiwlau craidd Cymraeg gydag Ysgrifennu Creadigol yw hwn, ond nid yw’n gyfyngedig i’r rhai sy’n dilyn y cynllun gradd hwnnw. Yn wir, nid oes raid wrth brofiad blaenorol o ysgrifennu creadigol er mwyn dilyn y modiwl, ond yn hytrach ddiddordeb gwirioneddol yn y maes a pharodrwydd i roi cynnig ar wahanol fathau o ysgrifennu creadigol. Defnyddir tri dull dysgu, sef seminarau, gweithdai a thiwtorialau. Mewn seminarau, trafodir enghreifftiau llwyddiannus o wahanol genres ffuglennol a barddol, dulliau a chonfensiynau llenyddol. Tynnir sylw at amryw fathau o ysgrifennu creadigol a’u cynnig yn ganllawiau i’r rhai sy’n dilyn y modiwl, modelau y gallen nhw eu hefelychu wrth fynd ati i gyfansoddi eu hunain. Mewn gweithdai, gosodir ymarferion penodol i’r myfyrwyr weithio arnynt er mwyn hybu creadigrwydd a datblygu syniadau newydd. Mewn tiwtorialau a gynhelir yn gyson yn ystod y semester, rhoddir adborth i’r ymarferion dosbarth, trafodir syniadau’r myfyriwr unigol ar gyfer ei ffolio, a chynigir sylwadau ar unrhyw waith creadigol sydd ar y gweill.
  • CXC-1019: Llenyddiaeth yr Oesoedd Canol (10) (Semester 2)
    Yn y modiwl hwn ceir cyflwyniad cryno i rai agweddau ar ryddiaith Gymraeg yr Oesoedd Canol. Bydd y rhan fwyaf o fyfyrwyr sydd wedi astudio’r cwrs Cymraeg Safon Uwch eisoes yn gyfarwydd â rhai o chwedlau’r Mabinogion. Y gobaith yn ystod y modiwl hwn yw rhoi darlun llawnach iddynt o’r ystod eang o destunau a luniwyd yn ystod y cyfnod canol, a hynny drwy ganolbwyntio ar ddetholion o weithiau chwedlonol ynghyd â gweithiau hanesyddol eu natur megis Brut y Brenhinedd.
  • CXC-1030: Gwyddeleg Modern 1 (10) (Semester 1)
    Rhydd y modiwl hwn gyflwyniad ymarferol i’r iaith Wyddeleg Modern, a bydd yn cyflwyno pynciau gramadegol a geirfa sylfaenol fel bod y myfyrwyr yn medru defnyddio’r rhain yn gywir. Yn ystod y gwersi byddir yn rhoi’r pwyslais pennaf (rhyw 2/3 o’r amser) ar feithrin sgiliau llafar. Y tu allan i’r ystafell ddosbarth bydd myfyrwyr yn defnyddio adnoddau cyfrifiadurol yn ogystal â’r cwrs lyfrau i ymarfer yr iaith a dysgu geirfa. O bryd i’w gilydd bydd y gwersi yn cynnwys sgyrsiau yn y Gymraeg er mwyn cyflwyno’r cyd-destun hanesyddol a diwylliannol na cheir yn y deunydd craidd (e.e. ieithyddiaeth, hanes, diwylliant, llenyddiaeth).
  • Myfyrwyr IAITH CYNTAF yn unig

Year 2 Modules

Compulsory Modules

Semester 1

  • CXC-2008: Ymarfer Ysgrifennu (20)
    Rhennir myfyrwyr yn grwpiau (fel arfer o 6-8). Bydd y grwpiau'n aros gydag un tiwtor yn y semester cyntaf ac yna'n symud at diwtor arall yn yr ail semester. Gosodir tasg i bob gr p bob wythnos. Gofynnir i bawb ysgrifennu un darn o ryw 400 gair ar amrywiaeth o bynciau (ysgrif, stori, trafodaeth, cyfieithu). Bydd hwn yn cael ei farcio'n fanwl. Bydd pob gr p yn cyfarfod y tiwtor ar awr benodedig bob wythnos. Yn ystod yr awr hon dychwelir gwaith pob aelod o'r gr p iddo, a thrafodir pob camgymeriad neu wendid yng ngwaith yr holl gr p yr wythnos honno. Bydd hyn yn arwain at drafodaethau ymarferol ar sut i ddefnyddio'r Gymraeg. Y bwriad yw sicrhau hyfforddiant trwyadl mewn iaith a mynegiant.

Semester 2

  • CXC-2008: Ymarfer Ysgrifennu
    Rhennir myfyrwyr yn grwpiau (fel arfer o 6-8). Bydd y grwpiau'n aros gydag un tiwtor yn y semester cyntaf ac yna'n symud at diwtor arall yn yr ail semester. Gosodir tasg i bob gr p bob wythnos. Gofynnir i bawb ysgrifennu un darn o ryw 400 gair ar amrywiaeth o bynciau (ysgrif, stori, trafodaeth, cyfieithu). Bydd hwn yn cael ei farcio'n fanwl. Bydd pob gr p yn cyfarfod y tiwtor ar awr benodedig bob wythnos. Yn ystod yr awr hon dychwelir gwaith pob aelod o'r gr p iddo, a thrafodir pob camgymeriad neu wendid yng ngwaith yr holl gr p yr wythnos honno. Bydd hyn yn arwain at drafodaethau ymarferol ar sut i ddefnyddio'r Gymraeg. Y bwriad yw sicrhau hyfforddiant trwyadl mewn iaith a mynegiant.

Optional Modules

60 credits from:

  • XAC-2030: Cynhwysiant ac Anghenion Dysgu (20) (Semester 1 + 2)
    Mae’r modiwl yn canolbwyntio ar y canlynol: • hyrwyddo dysgu adfyfyriol ymysg myfyrwyr ynghyd â meddwl yn feirniadol ynghylch cynhwysiant a darparu ar gyfer plant a phobl ifanc ag anghenion dysgu ychwanegol. • materion yn ymwneud ag addysg gynhwysol, materion mynediad, cefnogi teuluoedd, deddfwriaeth a chefnogi unigolion wrth iddynt ennill eu hawliau ym meysydd addysg, gwasanaethau a’r gymdeithas; • craffu ar astudiaeth achos sy'n ymwneud â phlentyn neu berson ifanc penodol a gwerthuso effaith cefnogaeth yng ngoleuni darlleniadau eraill ac ymchwil arall; • mynychu lleoliad AAA a chadw llyfr log fel sail ar gyfer dadansoddi ac adfyfyrio’n feirniadol ar natur y ddarpariaeth mewn perthynas â’r gofynion statudol; • canfod cyfrifoldebau pobl a natur swyddogaethau yn y lleoliad a sut y cyflawnir anghenion y plant a’r bobl ifanc.
    or
    XAE-2030: Inclusion & Learning Needs (20) (Semester 1 + 2)
    The module will focus on; • promoting student reflective learning and critical thinking on inclusion of, and provision for, children and young people with ALN; • issues related to inclusive education, access issues, supporting families, legislation and supporting individuals in achieving their rights in education, services and society; • examining a case study related to a particular child or young person and evaluating the impact of support in light of other readings and research; • attending an SEN placement and keep a log book as a basis to critically analyse and reflect on the nature of the provision with regard to the statutory requirements; • identifying people’s responsibilities and the nature of roles in the setting and how the children and young people’s needs are met.
  • XAC-2032: Y Plentyn Byd-eang (20) (Semester 1 + 2) or
    XAE-2032: The Global Child (20) (Semester 1 + 2)
  • XAC-2035: Plant, Llythrennedd a Llen (20) (Semester 1 + 2)
    Bydd y modiwl yn canolbwyntio ar amrywiaeth o bynciau perthnasol yn ymwneud â llythrennedd a llenyddiaeth plant, megis: • pwysigrwydd a gwerth arfogi plant â sgiliau llythrennedd yng nghyd-destun llenyddiaeth plant; • diffinio llythrennedd cynnar plentyn a’u llythrennedd datblygol; • damcaniaethau ynghylch sut dylid datblygu llythrennedd plant; • sut y gall rhieni hyrwyddo llythrennedd cynnar plant, Rhaglenni Sgiliau Sylfaenol Cymru – Rhaglen Iaith a Chwarae, Rhaglen Dechrau’n Deg; Rhaglen Cychwyn Cadarn; Twf; Mudiad Ysgolion Meithrin, Llyfrgellydd Plant; • gweithdy ymarferol ar sut i gyfansoddi stori, llyfr gwybodaeth, neu flodeugerdd i blant; gwerthuso sut mae defnyddio’r cyfansoddiadau sy’n cyfrannu at lythrennedd plant, dadansoddi detholiad o lenyddiaeth arwyddocaol; • ysgrifennu/creu stori, llyfr ffeithiol a barddoniaeth i blant, a dadansoddi nodweddion y ffurfiau hyn; • gwerthuso sut mae ymarferwyr gwahanol yn hyrwyddo sgiliau llythrennedd plant a gwahanol ddulliau, strategaethau ac adnoddau sy’n cynnal diddordeb plant mewn llythrennedd a darllen.
    or
    XAE-2035: Children Literacy & Literature (20) (Semester 1 + 2)
    The module will focus on a range of relevant topics on children’s literacy and literature, such as: • importance and value of arming children with literacy skills in the context of children’s literature; • defining a child’s early literacy and developmental literacy; • theories concerning the manner in which children’s literacy should be developed; • promotion of children’s early literacy by parents, Wales Basic Skills Programmes – Language & Play Programme, Fair Start Programme; Sure Start Scheme; Twf; Mudiad Ysgolion Meithrin (Nursery Schools Movement), Children’s Librarian; • practical workshop on how to compose a story, an informative book, or an anthology for children; evaluate how the use of the compositions contributes to children’s literacy, the analysis of a selection of significant literature; • writing/creating a story, a factual book and poetry for children, and analysing the characteristics of these forms; • evaluate how different practitioners promote children’s literacy skills and various methods, strategies and resources which maintain children’s interest in literacy and reading.
  • XAC-2039: Mentora a Chyfeillio (20) (Semester 1 + 2)
    Bydd y modiwl yn canolbwyntio ar ddatblygu dealltwriaeth o fentora, yn cynnwys hyfforddiant i fentoriaid, a fydd yn galluogi i fyfyrwyr gymryd rhan mewn cyfres o sesiynau mentora cyd-fyfyrwyr dan oruchwyliaeth gan arweinydd y modiwl. Bydd yn ymdrin â’r testunau canlynol: • Hanes mentora a chynorthwyo; • Sgiliau allweddol ar gyfer mentora a chynorthwyo plant a phobl ifanc; • Dealltwriaeth o'ch Hunan; • Ysgogiad; • Nodi amcanion; • Dod â'r berthynas fentora i ben; • Ystyriaethau moesegol y broses fentora; • Profiad ymarferol o fentora cyd-fyfyriwr; • Ymarfer adfyfyriol
    or
    XAE-2039: Mentoring and Befriending (20) (Semester 1 + 2)
    This module will focus on developing an understanding of mentoring, including mentor training, that will allow students to engage in a series of peer-mentoring sessions under supervision by the module leader. It will discuss the following topics: • History of mentoring and befriending; • Key skills for mentoring and befriending children and young people; • Understanding the Self; • Motivation; • Goal identification; • Ending the mentoring relationship; • Ethical considerations of the mentoring process; • Practical experience of mentoring a peer; • Reflective practice
  • XAC-2040: Seicopatholeg ymhlith plant (20) (Semester 1 + 2) or
    XAE-2040: Psychopathology in Children (20) (Semester 1 + 2)
  • XAC-2041: Llencyndod (20) (Semester 2) or
    XAE-2041: Adolescence (20) (Semester 2)

40 credits from:

  • CXC-2001: Canu Llys (20) (Semester 1)
    Astudir y farddoniaeth Gymraeg gynharaf, sef canu Taliesin ac Aneirin, a detholiad o gerddi Beirdd y Tywysogion. Rhoddir hyfforddiant i drafod y testunau gwreiddiol, gan roi sylw i ddiweddaru orgraff, sut i chwilio am ystyron geiriau anhysbys, diweddaru testunau gan roi sylw i atalnodi deallus. Yn achos Aneirin a Thaliesin fe drafodir y farddoniaeth fel cynnyrch traddodiad llafar, ac fel testunau llenyddol mewn cyd-destun cymharol, gan roi sylw arbennig i lenyddiaeth arwrol. Yn achos y Gogynfeirdd dangosir fel y diogelwyd geirfa, epithedau, a topoi Aneirin a Thalieisin, ac fel y cywreiniwyd eu harddull a'u harferion mydryddol.
  • CXC-2002: Dafydd ap Gwilym (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn astudir detholiad cynrychioliadol o gerddi Dafydd ap Gwilym. Bydd y cwrs yn dechrau gyda darlithoedd a fydd (a) yn croniclo'r hyn sy'n hysbys am fywyd Dafydd, a (b) yn dangos fel y trosglwyddwyd ac y golygwyd y farddoniaeth sy'n dwyn ei enw. Eir ati wedyn i ddarllen tua phymtheg o'i gerddi, a bydd hynny'n gosod sylfaen ar gyfer trafodaethau ar faterion megis ei berthynas â'r traddodiad barddol brodorol a'r glêr ‘isradd', ei berthynas â chanu cyfandirol, ynghyd â thrafodaethau a fydd yn ymwneud â themâu amlycaf ei ganu.
  • CXC-2012: Gweithdy Cynghanedd (20) (Semester 2)
    Yn y cwrs hwn cynigir hyfforddiant ymarferol fel bod myfyrwyr yn dod i drin y gynghanedd yn gywir ac yn meistroli rhai o brif fesurau cerdd dafod megis yr Englyn Unodl Union a'r Cywydd Deuair Hirion. Rhoddir pwyslais mawr yn rhan gyntaf y cwrs ar ddeall aceniad cynghanedd a chaiff myfyrwyr wybodaeth hefyd ynghylch y beiau gwaharddedig. Bydd y cwrs yn cloi gyda thrafodaeth fer ar yr awdl eisteddfodol. Dysgir y modiwl hwn drwy gyfrwng cyfres o ddarlithoedd.
  • CXC-2023: Rhyddid y Nofel (20) (Semester 1)
    Gan ddilyn cynllun cronolegol, bydd y modiwl hwn yn cychwyn drwy sylwi'n gryno ar rai o fannau cychwyn y nofel Orllewinol yn ystod y Cyfnod Modern. Eir ati wedyn i gynnig trawsolwg o hynt y nofel Gymraeg ers y bedwaredd ganrif ar bymtheg gan roi sylw arbennig i weithiau llwyddiannus Daniel Owen. Trwy ganolbwyntio ar ddetholiad cynrychioliadol o nofelau a gyhoeddwyd yn ystod yr ugeinfed ganrif, trafodir prif dueddiadau'r genre yn Gymraeg, e.e. y cronicl cymdeithasol; y nofel syniadau; y nofel hanes. Tynnir sylw at dechnegau'r nofelau, e.e. y traethydd hollwybodol; yr ymson fewnol; y traethydd annibynadwy. Ymhlith y nofelwyr y rhoddir enghreifftiau o'u gwaith dan y chwyddwydr bydd Saunders Lewis, Kate Roberts, T. Rowland Hughes, Islwyn Ffowc Elis, Alun Jones, Angharad Tomos, Robin Llywelyn a Mihangel Morgan. Mewn gair, ystyrir sut mae nofelwyr Cymraeg wedi ymelwa ar y rhyddid sy'n gynhenid i genre y nofel ac wedi ymdrechu i'w ymestyn ymhellach.
  • CXC-2028: Llenyddiaeth Gymraeg America (20) (Semester 2)
    Mae'r modiwl hwn yn archwilio'r berthynas rhwng llenyddiaeth Cymru America a'u profiadau hanesyddol a chymdeithasol. Ceir cyflwyniad bras i ddiwylliant ymfudwyr Cymreig y cyfnod c.1600 - c. 2000, ond rhoddir sylw'n bennaf i gynnyrch llenyddol cymunedau Cymraeg yr Unol Daleithiau gan ganolbwyntio ar y cyfnod 1840-1900. Trafodir y modd y bu i awduron Cymraeg America harneisio holl gynhysgaeth ddiwylliannnol y Cymry a'i haddasu ar gyfer dibenion newydd mewn gwlad newydd. Astudir diwylliant Cymraeg Patagonia hefyd a chymharu llenyddiaeth y Wladfa â llên Cymry'r Unol Daleithiau. Bydd y cyfan yn gyfle i ystyried y berthynas rhwng llenyddiaeth a gwahanol fathau o hunaniaeth genedlaethol.
  • CXC-2029: Chwedlau'r Oesau Canol (20) (Semester 1)
    Ceir yn y modiwl hwn gyflwyniad bras i chwedlau 'brodorol' yr Oesau Canol. Creffir yn fanwl ar rai chwedlau - megis Pedeir Keinc y Mabinogi a Kulhwch ac Olwen - gan archwilio nifer o'u nodweddion llenyddol (e.e. cymeriadu, strwythur, ac arddull). Rhoddir sylw hefyd i'r berthynas rhwng themâu'r chwedlau a chymdeithas yr Oesau Canol gan drafod cwestiynau perthnasol yn ymwneud ag awduraeth, dyddio a chyd-destun llawysgrifol y chwedlau.
  • CXC-2107: Barddoniaeth Fodern (20) (Semester 2)
    Yn ystod y modiwl hwn byddwn yn astudio mewn trefn gronolegol farddoniaeth rhai o feirdd pwysicaf yr ugeinfed ganrif, o T. Gwynn Jones ar ei dechrau hyd at Gwyn Thomas ar ei diwedd. Trwy ganolbwyntio ar ddetholiad o gerddi unigol, ceisir awgrymu cyfraniad pob un o'r beirdd dan sylw at ddatblygiad barddoniaeth Gymraeg yn ystod y ganrif ddiwethaf. Ceisir dangos hefyd sut y dylanwadodd eu cerddi ar waith beirdd eraill yn ystod y ganrif. O'r herwydd, er mai modiwl yn cynnig astudiaeth ddethol yn hytrach nag un gynhwysfawr yw hwn yn ei hanfod, ni fydd prinder cyfeiriadau cymharol at amryw feirdd eraill wrth fynd heibio. Yn ogystal â thynnu sylw mewn darlithoedd at fanylion bywgraffyddol a hanesyddol o bwys, cyfeirir hefyd at gysyniadau arwyddocaol fel Rhamantiaeth a Moderniaeth. Ac er mor amrywiol yw gwaith y beirdd dan drafodaeth, un thema y cyfeirir ati droen yn ystod y modiwl yw'r cydchwarae parhaus a welir ym marddoniaeth y ganrif rhwng traddodiad a newydd-deb.
  • CXC-2119: Gweithdy Rhyddiaith (20) (Semester 2)
    Mewn dosbarthiadau seminar byddir yn astudio'n fanwl enghreifftiau o ryddiaith Gymraeg yn ogystal â darnau o draddodiadau llenyddol eraill (mewn cyfieithiad) - esiamplau y gall egin lenorion eu cymryd fel patrymau ar gyfer eu gwaith eu hunain. Y mae ymdrechu i ymgydnabod ag amrywiaeth o wahanol genres, dulliau a chonfensiynau llenyddol yn rhan hollbwysig o ddatblygiad pob llenor. Rhoddir y prif sylw, wrth gwrs, i ystyriaethau megis ffurfiau llenyddol a chrefft y llenor, ond byddir hefyd yn gosod hyn oll yn ei gyd-destun hanesyddol priodol er mwyn goleuo'r modd y datblygodd y gwahanol dechnegau hyn dros y canrifoedd. Byddir yn tynnu sylw at nifer o ddamcaniaethau beirniadol ynghylch perthynas llenor â'i waith, a pherthynas y gwaith hwnnw â chynulleidfa. Gosodir tasgau wythnosol yn y seminarau, a chynhelir dosbarthiadau tiwtorial er mwyn trafod cynnyrch a chynnydd gwaith y myfyrwyr. Cymar i'r modiwl hwn yw 'Ysgrifennu Barddoniaeth'.
  • CXD-2119: Sgriptio (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn dysgir myfyrwyr sut i lunio sgript - tua 40 munud o hyd- ar gyfer naill ai'r teledu neu'r llwyfan. Bydd pum cam i'r gweithgaredd: yn gyntaf, trafodir gofynion dramatig y ddau gyfrwng; yn ail, gofynnir i'r myfyrwyr gyflwyno braslun ysgrifenedig o thema'r ddrama a thrafodir honno'n fanwl gyda'r tiwtor; yn drydydd, gofynnir iddynt lunio braslun o blot y ddrama ynghyd â dadansoddiad manwl o natur y cymeriadau sydd ynddi; yn bedwerydd, eir ymlaen i rannu'r plot yn olygfeydd. Y cam olaf yw llunio'r ddeialog a cheir cyfarwyddyd manwl ar sut i wneud hynny. Dysgir hefyd sut i gyflwyno sgript orffenedig sy'n dilyn confensiynau arferedig. Bydd y modiwl hwn ar gael i fyfyrwyr lefel 2 a 3, ond bydd disgwyl i fyfyrwyr lefel 3 gyflwyno gwaith aeddfetach ei thema a mwy dychmygus o safbwynt ei ffurf.
  • CXD-2124: O'r Llyfr i'r Llwyfan (20) (Semester 2)
    Mewn cyfres o ddarlithoedd, seminarau, gweithdai a chyflwyniadau, bydd y modiwl hwn yn trafod y broses o addasu testunau llenyddol ar gyfer y llwyfan. Ttrafodir ystod o destunau gan wahanol awduron, o addasiad J.M. Edwards o Rhys Lewis gan Daniel Owen ddiwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg hyd addasiad mwy diweddar Siôn Eirian o Cysgod y Cryman Islwyn Ffowc Elis ar gyfer y Theatr Genedlaethol. Bydd cyfle i glywed addaswyr a chynhyrchwyr yn trafod y sialensau a’u hwynebodd. Bydd cyfle hefyd i baratoi addasiad o waith llenyddol byr.

Year 3 Modules

Optional Modules

60 credits from:

  • XAC-3036: Hunaniaethau mewn Plentyndod (20) (Semester 1) or
    XAE-3036: Identities in Childhood (20) (Semester 1)
  • XAC-3038: Plant ag Anawsterau Cyfathrebu (20) (Semester 1 + 2)
    Bydd y modiwl hwn yn canolbwyntio ar ddatblygu dealltwriaeth beirniadol myfyrwyr o Anawsterau Iaith a Chyfathrebu, a dadansoddi effaith y cyflyrau hyn ar sgiliau rhyngweithio cymdeithasol, a datblygiad emosiynol a chymdeithasol plant a phobl ifanc trwy ymdriniaeth o: • Beth yw Cyfathrebu a chylch datblygiad iaith plentyn? • Fathau o Anawsterau Iaith a Chyfathrebu. • Beth mae’r Côd Ymarfer Anghenion Arbennig, dogfennaeth statudol ac ymchwil yn ei ddweud? • Rol rhieni a gofalwyr yr unigolion ag Anawsterau Iaith a Chyfathrebu. • Oblygiadau’r rhwystredigaeth ar blant a phobl ifanc, megis problemau ymddygiadol ac emosiynol. • Rwydwaith gefnogi broffesiynol ag asiantaethau gwirfoddol • Raglenni ymyrraeth a strategaethau cefnogi i ymateb i anghenion unigolion ifanc sydd ag Anawsterau Iaith a Chyfathrebu.
    or
    XAE-3038: Children w. Com. Difficulties (20) (Semester 1 + 2)
    This module will concentrate on the development of students’ critical understanding of Language & Communication Difficulties, and analyse the effect of such conditions on the social interaction skills and emotional and social development of children and young people by giving attention to the following: • What is Communication and the development circle of a child’s language? • Different kinds of Language & Communication Difficulties. • What does the Special Needs Code of Practice, statutory documentation and research state? • The role of parents and carers of individuals with Language & Communication Difficulties. • The implications of frustration on children and young people, such as behavioural and emotional problems. • A professional support network with voluntary agencies. • Intervention programmes and support strategies in response t the needs of young individuals with Language & Communication Difficulties.
  • XAC-3039: Anawsterau Dysgu Dwys (20) (Semester 1 + 2)
    Bydd y modiwl hwn yn canolbwyntio ar ddatblygiad nodweddiadol ym mlynyddoedd cynnar bywyd, a sut mae ymchwil i'r ffactorau sy'n dylanwadu ar ddatblygiad, a dealltwriaeth ohonynt, yn dylanwadu ar addysg a gofal plant a phobl ifanc gydag ADD ac ADDLl. Bydd yn cynnwys: • Dysgu Cynnar a'r Cof • Datblygiad echddygol • Datblygu sgiliau cyfathrebu a chymdeithasu • Rhyngweithio rhwng babanod gydag anableddau a heb anableddau a'r rhai sy'n gofalu amdanynt - goblygiadau ar gyfer y datblygiad. • Datblygiad y golwg a chanfyddiad • Materion meddygol yn ymwneud ag ADD ac ADDLl • Materion wrth ymchwilio i ddatblygiad a dysgu cynnar iawn ac ADD ac ADDLl • .Asesu plant a phobl ifanc gydag amhariadau lluosog a'u datblygiad: canfyddiadau o ymchwil. • Ymyriadau cyffredin mewn cyfathrebu a rhyngweithio a'r dystiolaeth gyfredol ar gyfer y rhain, yn cynnwys materion wrth werthuso'r dystiolaeth ar gyfer ymyriadau. • Darpariaeth addysg a gofal i blant a phobl ifanc gydag ADDD ac ADDLl - goblygiadau ymchwil seicolegol a dulliau damcaniaethol eraill.
    or
    XAE-3039: Profound Learning Difficulties (20) (Semester 1 + 2)
    The module will focus on typical development in the early years of life, and how research on and understandings of the factors which influence development, inform the education and care of children and young people with SLD and PMLD. Content will include: • Early Learning and Memory; • Motor development; • Development of communication and socialisation; • Interactions between infants with and without disabilities and their caregivers - implications for the development; • Development of vision and perception; • Medical issues relating to SLD and PMLD; • Issues in researching very early learning and development and SLD and PMLD; • .Assessment of and development of children and young people with multiple impairment: insights from research; • Common interventions in communication and interaction and the current evidence base for these including issues in evaluating the evidence for interventions; • Education and care provision for children and young people with SLD and PMLD - implications of psychological research and other theoretical approaches.
  • XAC-3050: Seicoleg Fforensig (20) (Semester 1 + 2) or
    XAE-3050: Psych of Childhood&Crime (20) (Semester 1 + 2)

60 credits from:

  • CXC-3007: Barddoniaeth Fodern (20) (Semester 2)
    Yn ystod y modiwl hwn byddwn yn astudio mewn trefn gronolegol farddoniaeth rhai o feirdd pwysicaf yr ugeinfed ganrif, o T. Gwynn Jones ar ei dechrau hyd at Gwyn Thomas ar ei diwedd. Trwy ganolbwyntio ar ddetholiad o gerddi unigol, ceisir awgrymu cyfraniad pob un o'r beirdd dan sylw at ddatblygiad barddoniaeth Gymraeg yn ystod y ganrif ddiwethaf. Ceisir dangos hefyd sut y dylanwadodd eu cerddi ar waith beirdd eraill yn ystod y ganrif. O'r herwydd, er mai modiwl yn cynnig astudiaeth ddethol yn hytrach nag un gynhwysfawr yw hwn yn ei hanfod, ni fydd prinder cyfeiriadau cymharol at amryw feirdd eraill wrth fynd heibio. Yn ogystal â thynnu sylw mewn darlithoedd at fanylion bywgraffyddol a hanesyddol o bwys, cyfeirir hefyd at gysyniadau arwyddocaol fel Rhamantiaeth a Moderniaeth. Ac er mor amrywiol yw gwaith y beirdd dan drafodaeth, un thema y cyfeirir ati droen yn ystod y modiwl yw'r cydchwarae parhaus a welir ym marddoniaeth y ganrif rhwng traddodiad a newydd-deb.
  • CXC-3009: Traethawd Estynedig (20) (Semester 1 + 2)
    Bwriedir i’r modiwl hwn roi cyfle i fyfyrwyr weithio’n annibynnol, ond dan gyfarwyddyd personol. Mewn ymgynghoriad â’r tiwtor, dewisir pwnc priodol ym maes iaith a llenyddiaeth Gymraeg, neu astudiaethau cymharol. Bydd y myfyrwyr yn casglu defnyddiau ac yn dethol ohonynt yn briodol, ac yn cyflwyno traethawd 8,000 o eiriau o hyd. Byddant hefyd yn cyflwyno tasg ragarweiniol a fydd yn profi sgiliau technegol (er enghraifft, llunio llyfryddiaeth fanwl). Disgwylir i fyfyrwyr baratoi cyflwyniad llafar a fydd yn seiliedig ar gynnwys eu traethawd.
  • CXC-3016: Medrau Cyfieithu (20) (Semester 1)
    Bydd y modiwl yn rhoi hyfforddiant i gyfieithu gwahanol fathau o destunau, yn bennaf o’r Saesneg i’r Gymraeg. Canolbwyntir ar gyfieithu darnau o ryddiaith ffeithiol: rhestrau o gyfarwyddiadau, erthyglau papur newydd, cofnodion cyfarfodydd ac ati. Rhoddir sylw arbennig i gyfieithu dogfennau swyddogol o bob math, gan roi sylw i ofynion proffesiynol y grefft.
  • CXC-3019: Gweithdy Rhyddiaith (20) (Semester 2)
    Mewn dosbarthiadau seminar byddir yn astudio'n fanwl enghreifftiau o ryddiaith Gymraeg yn ogystal â darnau o draddodiadau llenyddol eraill (mewn cyfieithiad) - esiamplau y gall egin lenorion eu cymryd fel patrymau ar gyfer eu gwaith eu hunain. Y mae ymdrechu i ymgydnabod ag amrywiaeth o wahanol genres, dulliau a chonfensiynau llenyddol yn rhan hollbwysig o ddatblygiad pob llenor. Rhoddir y prif sylw, wrth gwrs, i ystyriaethau megis ffurfiau llenyddol a chrefft y llenor, ond byddir hefyd yn gosod hyn oll yn ei gyd-destun hanesyddol priodol er mwyn goleuo'r modd y datblygodd y gwahanol dechnegau hyn dros y canrifoedd. Byddir yn tynnu sylw at nifer o ddamcaniaethau beirniadol ynghylch perthynas llenor â'i waith, a pherthynas y gwaith hwnnw â chynulleidfa. Gosodir tasgau wythnosol yn y seminarau, a chynhelir dosbarthiadau tiwtorial er mwyn trafod cynnyrch a chynnydd gwaith y myfyrwyr. Cymar i'r modiwl hwn yw 'Ysgrifennu Barddoniaeth'.
  • CXD-3019: Sgriptio (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn dysgir myfyrwyr sut i lunio sgript - tua 40 munud o hyd- ar gyfer naill ai'r teledu neu'r llwyfan. Bydd pum cam i'r gweithgaredd: yn gyntaf, trafodir gofynion dramatig y ddau gyfrwng; yn ail, gofynnir i'r myfyrwyr gyflwyno braslun ysgrifenedig o thema'r ddrama a thrafodir honno'n fanwl gyda'r tiwtor; yn drydydd, gofynnir iddynt lunio braslun o blot y ddrama ynghyd â dadansoddiad manwl o natur y cymeriadau sydd ynddi; yn bedwerydd, eir ymlaen i rannu'r plot yn olygfeydd. Y cam olaf yw llunio'r ddeialog a cheir cyfarwyddyd manwl ar sut i wneud hynny. Dysgir hefyd sut i gyflwyno sgript orffenedig sy'n dilyn confensiynau arferedig. Bydd y modiwl hwn ar gael i fyfyrwyr lefel 2 a 3, ond bydd disgwyl i fyfyrwyr lefel 3 gyflwyno gwaith aeddfetach ei thema a mwy dychmygus o safbwynt ei ffurf.
  • CXC-3028: Llenyddiaeth Gymraeg America (20) (Semester 2)
    Mae'r modiwl hwn yn archwilio'r berthynas rhwng llenyddiaeth Cymru America a'u profiadau hanesyddol a chymdeithasol. Ceir cyflwyniad bras i ddiwylliant ymfudwyr Cymreig y cyfnod c.1600 - c. 2000, ond rhoddir sylw'n bennaf i gynnyrch llenyddol cymunedau Cymraeg yr Unol Daleithiau gan ganolbwyntio ar y cyfnod 1840-1900. Trafodir y modd y bu i awduron Cymraeg America harneisio holl gynhysgaeth ddiwylliannnol y Cymry a'i haddasu ar gyfer dibenion newydd mewn gwlad newydd. Astudir diwylliant Cymraeg Patagonia hefyd a chymharu llenyddiaeth y Wladfa â llên Cymry'r Unol Daleithiau. Bydd y cyfan yn gyfle i ystyried y berthynas rhwng llenyddiaeth a gwahanol fathau o hunaniaeth genedlaethol.
  • CXC-3029: Chwedlau'r Oesau Canol (20) (Semester 1)
    Ceir yn y modiwl hwn gyflwyniad bras i chwedlau 'brodorol' yr Oesau Canol. Creffir yn fanwl ar rai chwedlau - megis Pedeir Keinc y Mabinogi a Kulhwch ac Olwen - gan archwilio nifer o'u nodweddion llenyddol (e.e. cymeriadu, strwythur, ac arddull). Rhoddir sylw hefyd i'r berthynas rhwng themâu'r chwedlau a chymdeithas yr Oesau Canol gan drafod cwestiynau perthnasol yn ymwneud ag awduraeth, dyddio a chyd-destun llawysgrifol y chwedlau.
  • CXC-3101: Canu Llys (20) (Semester 1)
    Astudir y farddoniaeth Gymraeg gynharaf, sef canu Taliesin ac Aneirin, a detholiad o gerddi Beirdd y Tywysogion. Rhoddir hyfforddiant i drafod y testunau gwreiddiol, gan roi sylw i ddiweddaru orgraff, sut i chwilio am ystyron geiriau anhysbys, diweddaru testunau gan roi sylw i atalnodi deallus. Yn achos Aneirin a Thaliesin fe drafodir y farddoniaeth fel cynnyrch traddodiad llafar, ac fel testunau llenyddol mewn cyd-destun cymharol, gan roi sylw arbennig i lenyddiaeth arwrol. Yn achos y Gogynfeirdd dangosir fel y diogelwyd geirfa, epithedau, a topoi Aneirin a Thalieisin, ac fel y cywreiniwyd eu harddull a'u harferion mydryddol.
  • CXC-3102: Dafydd ap Gwilym (20) (Semester 1)
    Yn y modiwl hwn astudir detholiad cynrychioliadol o gerddi Dafydd ap Gwilym. Bydd y cwrs yn dechrau gyda darlithoedd a fydd (a) yn croniclo'r hyn sy'n hysbys am fywyd Dafydd, a (b) yn dangos fel y trosglwyddwyd ac y golygwyd y farddoniaeth sy'n dwyn ei enw. Eir ati wedyn i ddarllen tua phymtheg o'i gerddi, a bydd hynny'n gosod sylfaen ar gyfer trafodaethau ar faterion megis ei berthynas â'r traddodiad barddol brodorol a'r glêr ‘isradd', ei berthynas â chanu cyfandirol, ynghyd â thrafodaethau a fydd yn ymwneud â themâu amlycaf ei ganu.
  • CXC-3112: Gweithdy Cynghanedd (20) (Semester 2)
    Yn y modiwl hwn astudir detholiad cynrychioliadol o gerddi Dafydd ap Gwilym. Bydd y cwrs yn dechrau gyda darlithoedd a fydd (a) yn croniclo'r hyn sy'n hysbys am fywyd Dafydd, a (b) yn dangos fel y trosglwyddwyd ac y golygwyd y farddoniaeth sy'n dwyn ei enw. Eir ati wedyn i ddarllen tua phymtheg o'i gerddi, a bydd hynny'n gosod sylfaen ar gyfer trafodaethau ar faterion megis ei berthynas â'r traddodiad barddol brodorol a'r glêr ‘isradd', ei berthynas â chanu cyfandirol, ynghyd â thrafodaethau a fydd yn ymwneud â themâu amlycaf ei ganu.
  • CXC-3123: Rhyddid Y Nofel (20) (Semester 1)
    Gan ddilyn cynllun cronolegol, bydd y modiwl hwn yn cychwyn drwy sylwi'n gryno ar rai o fannau cychwyn y nofel Orllewinol yn ystod y Cyfnod Modern. Eir ati wedyn i gynnig trawsolwg o hynt y nofel Gymraeg ers y bedwaredd ganrif ar bymtheg gan roi sylw arbennig i weithiau llwyddiannus Daniel Owen. Trwy ganolbwyntio ar ddetholiad cynrychioliadol o nofelau a gyhoeddwyd yn ystod yr ugeinfed ganrif, trafodir prif dueddiadau'r genre yn Gymraeg, e.e. y cronicl cymdeithasol; y nofel syniadau; y nofel hanes. Tynnir sylw at dechnegau'r nofelau, e.e. y traethydd hollwybodol; yr ymson fewnol; y traethydd annibynadwy. Ymhlith y nofelwyr y rhoddir enghreifftiau o'u gwaith dan y chwyddwydr bydd Saunders Lewis, Kate Roberts, T. Rowland Hughes, Islwyn Ffowc Elis, Alun Jones, Angharad Tomos, Robin Llywelyn a Mihangel Morgan. Mewn gair, ystyrir sut mae nofelwyr Cymraeg wedi ymelwa ar y rhyddid sy'n gynhenid i genre y nofel ac wedi ymdrechu i'w ymestyn ymhellach.
  • CXD-3124: O'r Llyfr i'r Llwyfan (20) (Semester 2)
    Mewn cyfres o ddarlithoedd, seminarau, gweithdai a chyflwyniadau, bydd y modiwl hwn yn trafod y broses o addasu testunau llenyddol ar gyfer y llwyfan. Ttrafodir ystod o destunau gan wahanol awduron, o addasiad J.M. Edwards o Rhys Lewis gan Daniel Owen ddiwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg hyd addasiad mwy diweddar Siôn Eirian o Cysgod y Cryman Islwyn Ffowc Elis ar gyfer y Theatr Genedlaethol. Bydd cyfle i glywed addaswyr a chynhyrchwyr yn trafod y sialensau a’u hwynebodd. Bydd cyfle hefyd i baratoi addasiad o waith llenyddol byr.