Mae pump o ymchwilwyr blaenllaw ym Mhrifysgol Bangor wedi'u rhestru ymhlith yr ymchwilwyr y cydnabyddir eu gwaith amlaf, gan eu gosod ymhlith yr 1% uchaf o ymchwilwyr ledled y byd, yn ôl Rhestr o’r Ymchwilwyr y Cydnabyddir eu Gwaith Amlaf 2025 gan Clarivate.
Mae pob un o'r ymchwilwyr wedi cael dylanwad sylweddol ac eang yn eu priod faes neu feysydd ymchwil o fesur hynny yn ôl pa mor weledol yw eu hymchwil. Mae Clarivate yn defnyddio dull sy’n seiliedig ar sawl gwaith y caiff gwaith ymchwilydd ei gydnabod gan gymheiriaid. Mae metrigau o’r fath sy'n seiliedig ar gydnabyddiaeth yn un ffordd o wybod pa mor weledol a dylanwadol yw allbynnau ymchwil rhywun. Mae dulliau a mynegeion eraill sy’n ddigon gwerthfawr ar gael hefyd.
“Mae cydnabyddiaethau’n adlewyrchu sut mae ymchwil yn adeiladu ar yr hyn sydd eisoes yn hysbys,” eglurodd yr Athro Paul Spencer, sy’n Ddirprwy Is-ganghellor dros Ymchwil ym Mhrifysgol Bangor.
“Mae cael pum ymchwilydd wedi’u cynnwys mewn rhestr mor fawreddog a dylanwadol â hon yn gamp aruthrol ac yn tystio i’r effaith y mae ymchwil Prifysgol Bangor yn ei gael, yn nhermau cydnabyddiaeth a gwelededd, yn lleol, yn genedlaethol ac yn fyd-eang. Rydym ar ben ein digon o gael y fath glod i’n hymchwil gan ei fod yn cadarnhau yr enw da sydd gennym am ragoriaeth.”
Dywedodd David Pendlebury, sef Pennaeth Dadansoddi Ymchwil yn y Sefydliad Gwybodaeth Wyddonol yn Clarivate, “Mae’r rhestr o ymchwilwyr y cydnabyddir eu gwaith amlaf yn nodi ac yn dathlu ymchwilwyr unigol eithriadol ym Mhrifysgol Bangor sy’n dangos dylanwad sylweddol ac eang yn eu meysydd. Maent yn dangos rhagoriaeth yn eu hymchwil yn ogystal ag uniondeb o ran eu harferion cyhoeddi a chydnabod. Mae'r ymchwilwyr hyn yn parhau i lunio dyfodol gwyddoniaeth, technoleg ac academia yn fyd-eang ac yn darparu arloesedd sy'n sbarduno cynnydd cymdeithasol."
Mae ymddangos ar restr Clarivate o’r Ymchwilwyr y Cydnabyddir eu Gwaith Amlaf yn adlewyrchu ymroddiad y tîm technegol, y myfyrwyr PhD a’r ymchwilwyr ôl-ddoethurol, ynghyd â’m cydweithwyr academaidd sydd wedi gweithio gyda mi i gynhyrchu amrywiaeth eang o allbynnau ymchwil o ansawdd uchel sy’n cael effaith yng Nghymru ac yn rhyngwladol. Llwyddiant yw hwn i’r tîm cyfan.
Mae'r Athro Creer yn arweinydd byd-eang o ran defnyddio dilyniannu trwybwn uchel i asesu bioamrywiaeth ar draws y goeden fywyd drwy bïomau amrywiol.
Mae ganddo lefel uchel o ddealltwriaeth o ddynameg gofod-amser DNA amgylcheddol, yn deillio o fioamrywiaeth amgylcheddau morol, morydol, dŵr croyw, daearol a'r awyr, gyda rhagor o ddealltwriaeth yn deillio o beillwyr a rhyngweithiadau troffig.
Ei nod yw deall priodweddau sy’n dod i’r amlwg sy'n ymwneud ag iechyd amgylcheddol a dynol.
Rydw i wedi gwirioni bod fy ymchwil yn parhau i gael ei gydnabod yn aml ac yn parhau i gael llawer o ddylanwad. Mae cyrraedd brig y rhestr hon yn tystio i’r ymchwil cymhwysol gwych yr ydym yn ei wneud yn yr Ysgol Gwyddorau Iechyd i wasanaethau iechyd a nyrsio. Rydw i’n ddiolchgar iawn i Brifysgol Bangor ac i’r Ysgol Gwyddorau Iechyd am eu cefnogaeth barhaus i’m hymchwil, ac rydw i’n ddiolchgar i’m tîm am gyflawni projectau ymchwil o ansawdd mor uchel.
Mae'r Athro Hutchings wedi gweithio yng Nghymru fel seicolegydd clinigol plant i'r GIG ers 1976, ac ers 1988, fel ymchwilydd ym Mhrifysgol Bangor. Mae hi'n datblygu, yn cyflwyno a gwerthuso rhaglenni rhianta a rhaglenni yn yr ysgol i gefnogi datblygiad cymdeithasol ac emosiynol plant.
Mae ei hymchwil wedi cyfrannu at bolisi ymyrraeth gynnar yng Nghymru, y DU ac yng ngwledydd De'r Byd.
Mae hi wedi dal grantiau o £5m+, wedi goruchwylio llawer o fyfyrwyr ôl-radd ac wedi cyhoeddi'n helaeth ar gyflwyno ymyriadau effeithiol i rieni ac ysgolion.
Mae’n anrhydedd fy mod i wedi fy nghynnwys ar restr 2025 Clarivate o’r Ymchwilwyr y Cydnabyddir eu Gwaith Amlaf. Mae'r gydnabyddiaeth yma gan Clarivate yn adlewyrchu ansawdd ac effaith yr ymchwil dan ni’n ei wneud yma ym Mhrifysgol Bangor. Dwi'n ddiolchgar iawn i fy nghydweithwyr a fy nghydweithredwyr am eu hymroddiad a'u mewnwelediad, ac i'r Brifysgol am ei chefnogaeth barhaus yn galluogi ymchwil sydd gyda’r gorau yn y byd.
Mae Dr Llewelyn-Jones yn cael ei gydnabod fel un o bianyddion ac addysgwyr cerddoriaeth blaenllaw Cymru.
Mae'n raddedig o Brifysgol Rhydychen, Coleg Brenhinol Cerdd, Prifysgol Caerdydd ac Université de Paris-Sorbonne, ac mae wedi perfformio'n rhyngwladol mewn lleoliadau mawr gan gynnwys Neuadd Wigmore a Thŷ Opera Sydney.
Mae wedi gwneud cyfraniad rhagorol i fywyd ac addysg gerddorol Cymru, yn enwedig fel Cyfarwyddwr Perfformio Cerddoriaeth ym Mhrifysgol Bangor a Chyfarwyddwr Artistig Gŵyl Biano Ryngwladol Cymru.
Mae’n fraint bod wedi fy nghynnwys eto yn rhestr o Ymchwilwyr y Cydnabyddir eu Gwaith Amlaf. Yr hyn sy’n gwneud ein hymchwil ni yn bosibl yw ymroddiad partneriaid ar draws y byd academaidd, mewn gwasanaethau cyhoeddus, a sefydliadau byd-eang gan gynnwys Sefydliad Iechyd y Byd. Mae'r llwyddiant hwn yn amlygu pa mor bwysig yw cydweithio amlsector wrth sbarduno ymchwil sy'n llywio polisi ac yn gwella bywydau ledled y byd.
Mae’r Athro Mark Bellis yn Athro er Anrhydedd mewn Iechyd Cyhoeddus ym Mhrifysgol Bangor ac yn Gyfarwyddwr Ymchwil Iechyd, Technoleg a Gwyddoniaeth ym Mhrifysgol John Moores Lerpwl lle mae hefyd yn arwain y Sefydliad Iechyd Cyhoeddus. Mae Mark wedi sefydlu ac arwain dwy o Ganolfannau Cydweithredu Sefydliad Iechyd y Byd - un yn canolbwyntio ar Atal Trais a'r llall yn canolbwyntio ar Fuddsoddi ar gyfer Iechyd a Llesiant. Ers dros ddegawd, mae hefyd wedi gwasanaethu fel Prif Gyswllt Sefydliad Iechyd y Byd yn y Deyrnas Unedig mewn perthynas ag atal trais ac anafiadau. Mae'n parhau i ymgymryd ag ymchwil cenedlaethol a rhyngwladol mewn meysydd gan gynnwys Profiadau Niweidiol yn ystod Plentyndod, alcohol, cyffuriau, iechyd rhywiol a phenderfynyddion masnachol iechyd. Mae Mark yn Ymgynghorydd Iechyd Cyhoeddus cofrestredig i'r GIG yng Nghymru ac i Awdurdod Lleol Lerpwl yn Lloegr. Yn 2009 cafodd OBE am ei wasanaeth i ofal iechyd.
Mae’n anrhydedd cael fy nghynnwys eto eleni ar restr Clarivate o’r Ymchwilwyr y Cydnabyddir eu Gwaith Amlaf. Mae cael fy nghynnwys ar y rhestr yn dangos sut mae ein hymchwil gydweithredol yn dylanwadu ar wybodaeth yn fyd-eang, ac yn llywio polisi ac ymarfer ledled Cymru. Rydym yn elwa o weithio mewn amgylchedd prifysgol sy'n cefnogi ac yn annog ymchwil a gwaith partneriaethol a hynny mewn gwlad fechan ond hynod flaengar.
Mae’r Athro Karen Hughes yn Rheolwr Ymchwil a Datblygu Capasiti ym maes Polisi ac Iechyd Rhyngwladol yn Iechyd Cyhoeddus Cymru ac yn Athro er Anrhydedd ym Mhrifysgol Bangor. Hi sydd yn cyfarwyddo gwaith Uned Cydweithredu Iechyd Cyhoeddus ym Mhrifysgol Bangor, sef cydweithrediad ymchwil gymhwysol rhwng Prifysgol Bangor ac Iechyd Cyhoeddus Cymru. Mae gan Karen bortffolio ymchwil eang ym maes iechyd cyhoeddus gyda diddordeb arbennig mewn atal trais a phrofiadau niweidiol yn ystod plentyndod. Mae ei gwaith yn cynnwys gweithredu astudiaethau poblogaeth cenedlaethol, astudiaethau ymchwil gwreiddiol, adolygiadau llenyddiaeth systematig a gwerthusiadau ymyrraeth. Mae Karen yn gweithio gyda Sefydliad Iechyd y Byd i gefnogi eu rhaglen o weithgareddau i atal ac ymateb i drais ac mae wedi cyhoeddi ystod eang o bapurau academaidd ac adroddiadau cenedlaethol a rhyngwladol i lywio datblygiad polisi a llywio ymarfer iechyd cyhoeddus.
Mae Prifysgol Bangor yn rhan o Ddatganiad San Francisco ar Asesu Ymchwil (DORA) ac rydym wedi ymrwymo i sicrhau bod ymchwil ac ymchwilwyr yn cael eu gwerthuso'n deg, mewn modd tryloyw, sy'n cefnogi ymchwil amrywiol, ystyrlon ac o ansawdd uchel.
Mae Prifysgol Bangor yn asesu ymchwilwyr yn seiliedig ar ansawdd, cynnwys ac arwyddocâd ar draws holl amrediad eu cyfraniadau i'r brifysgol, ac nid yn ôl metrigau sy'n seiliedig ar gyfnodolion neu gydnabyddiaethau, ac nid yw cael eu cynnwys (neu beidio â’u cynnwys) mewn rhestrau allanol yn ddull a ddefnyddir fel dangosydd pennaf o ansawdd neu werth ymchwilwyr ac nid yw hynny’n cael ei gynnwys wrth ystyried ariannu, penodi na dyrchafu.
Darllen mwy: Clarivate Reveals World’s Influential Researchers in Highly Cited Researchers 2025 List