Archif Newyddion: Tachwedd 2016

Understanding the conditions that foster coral reefs' caretaker fishes

Dyma erthygl yn Saesneg gan Gareth J WEilliams, Ysgol Gwyddorau Eigion Prifysgol Bangor ynghŷd ag eraill, sydd yn cael ei hail gyhoeddi o'r gwreiddiol ar dudalen The Conversation ar ein tudalen Saesneg o dan drwydded Creative Commons. Mae The Conversation yn safle sy’n galluogi academyddion i ysgrifennu’n uniongyrchol er mwyn rhannu eu harbenigedd gyda’r cyhoedd. Darllenwch yr erthygl wreiddiol

Dyddiad cyhoeddi: 30 Tachwedd 2016

Prifysgol Bangor yn ennill Gwobr Cynnal Cymru

Mae Prifysgol Bangor wedi dod gyntaf yng Ngwobrau Cynnal Cymru yn y categori Sefydliad Addysg Bellach.  Roedd y wobr yn cydnabod y sefydliad addysgol oedd yn dangos tystiolaeth gref o effaith neu arloesedd, ac wedi ei noddi gan Acuity Legal.

Pleidleisiodd dros 11,000 o unigolion ar gyfer y naw categori, diolch yn fawr iawn i’r rhai bleidleisiodd dros Prifysgol Bangor!  Llongyfarchiadau hefyd i’r wyth enillwyr a’r enwebeion eraill; roedd yn ysbrydoliaeth clywed am yr holl waith da sy’n digwydd ym maes cynaliadwyedd ar hyd a lled Cymru.

Dyddiad cyhoeddi: 29 Tachwedd 2016

CALIN - Lansio rhwydwaith arloesi gwyddor bywyd newydd i fusnesau Cymru ac Iwerddon

Mae Ysgol Cemeg Prifysgol Bangor yn falch o gyfrannu at rwydwaith gwyddor bywyd sydd newydd ei lansio.

Cymeradwywyd y rhwydwaith gwyddor bywyd Cymru-Iwerddon €11.96M a ariannwyd gan yr UE gan yr Ysgrifennydd Cyllid Mark Drakeford.

Dyddiad cyhoeddi: 28 Tachwedd 2016

School Swap: Korea Style

Mae Rory Farmer, sy’n astudio am MA mewn cynhyrchu ffilmiau yn yr Ysgol Astudiaethau Creadigol a’r Cyfryngau, wedi dychwelyd yn ddiweddar o broject ffilmio yn Ne Korea.

Mae cwmni teledu Darlun TV, o’r Felinheli, wedi cynhyrchu rhaglen ddogfen mewn dwy ran i BBC Cymru Wales, School Swap Korea Style. Yn y rhaglen, mae tri disgybl yn eu harddegau o Sir Benfro yn cael blas ar gyfundrefn addysg sy’n cael ei hystyried yn un o’r rhai gorau yn y byd.

Dyddiad cyhoeddi: 28 Tachwedd 2016

Cwrs Preswyl Cymraeg yn denu dros 160

Rhwng 14-18 Tachwedd, daeth dros 160 o ddisgyblion lefel ‘A’ Cymraeg – iaith gyntaf ac ail iaith – ynghyd i wersyll yr Urdd, Glan-llyn ar gyfer cwrs preswyl a drefnir ar y cyd gan yr Urdd ac Ysgol y Gymraeg Prifysgol B

Dyddiad cyhoeddi: 23 Tachwedd 2016

Dyfarnu Gwobr am Wasanaethau i Ofal Iechyd Dwyieithog

Mae project i roi labeli rhybudd Cymraeg ar feddyginiaethau wedi ennill y wobr am Wasanaethau i Ofal Iechyd Dwyieithog  yng Ngwobrau Cyrhaeddiad cyntaf Bwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr. Y partneriaid yn y project oedd Uned Dechnolegau Iaith (UTI) Canolfan Bedwyr a Chanolfan Economeg Iechyd a Gwerthuso Meddyginiaethau (CHEME) Prifysgol Bangor, ar y cyd gyda fferyllwyr Ysbyty Gwynedd.

Dyddiad cyhoeddi: 23 Tachwedd 2016

A yw menywod o'r diwedd wedi torri drwy'r nenfwd gwydr gwleidyddol?

Darlith gyhoeddus: From “What? A Woman?” to “What a Woman!”

A yw menywod o'r diwedd wedi torri drwy'r nenfwd gwydr gwleidyddol? A yw Hillary Clinton, Theresa May, Angela Merkel, Nicola Sturgeon a Leanne Wood yn symptomau o newid sylfaenol neu'n ddim ond gwyriadau mewn maes lle mae dynion yn tra-arglwyddiaethu'n barhaus? A all merched hefyd godi i'r brig mewn meysydd eraill, neu a ydynt yn brwydro yn nannedd anfanteision?

Dyddiad cyhoeddi: 22 Tachwedd 2016

A 'sapphire rush' has sent at least 45,000 miners into Madagascar's protected rainforests

This article  by Julia P G Jones, Professor of Conservation Science, Bangor University was originally published on The Conversation. Read the original article.

The rainforests of Didy in eastern Madagascar usually ring with the calls of the indri, the island’s largest lemur. There is a different noise now: the chopping of trees, digging of gravel, and cheers of encouragement from the thousands of illegal miners who have flooded to these forests since sapphires were discovered in late September.

Dyddiad cyhoeddi: 21 Tachwedd 2016

Myfyrwraig o Fangor yn ennill Gwobr Nyrs y Flwyddyn

Mae myfyrwraig o Brifysgol Bangor wedi ennill Gwobr o bwys sydd yn dathlu ei llwyddiannau neilltuol a’i phroffesiynoldeb

Stephanie Morris, myfyrwraig Nyrsio Oedolion yn ei thrydedd flwyddyn yr Ysgol Gwyddorau Gofal Iechyd yw Nyrs dan Hyfforddiant y Flwyddyn 2016, y Coleg Nyrsio Brenhinol.

Dyddiad cyhoeddi: 17 Tachwedd 2016

Cymdeithas Drama Saesneg Prifysgol Bangor yn cyflwyno trasiedi hanesyddol ac eiconig Saunders Lewis, Siwan

Dyddiad cyhoeddi: 15 Tachwedd 2016

Sut mae pobl/plant yn datblygu sgiliau cymdeithasol: € 1.5M o nawdd ERC i archwilio'r Niwrowyddoniaeth Wybyddol y tu ôl i ddatblygiad “Ymennydd Cymdeithasol”

Mae pobl yn eu hanfod yn ​​greaduriaid cymdeithasol ac mae ein dealltwriaeth o'r byd yn cael ei ffurfio o'r cychwyn cyntaf gan y rhyngweithio cymdeithasol yr ydym yn arsylwi arno ac yn cymryd rhan ynddo. O ganlyniad, rydym yn rhagori mewn tynnu gwybodaeth o olygfeydd cymdeithasol. Gallwn ganfod yn gyflym os yw dau unigolyn yn cydweithio neu'n cystadlu, yn fflyrtio neu’n cwffio, ac yn helpu neu’n rhwystro ei gilydd. Yn bwysicaf oll, rydym yn dysgu llawer, a hynny’n gyflym, am bobl o arsylwi ar eu rhyngweithio ag eraill – mae hyd yn oed ryngweithio byr yn rhoi cliwiau pwysig i ni am eu personoliaeth, eu galluoedd cymdeithasol a'u hwyliau ar y pryd. Sut mae’r sgìl hynod hwn yn datblygu? Lle mae wedi ei leoli yn yr ymennydd? Sut mae’r math hwn o "canfyddiad rhyngweithio cymdeithasol" yn gysylltiedig â gallu cymdeithasol yn y byd go iawn a dysgu cymdeithasol ar draws datblygiad?

Dyddiad cyhoeddi: 15 Tachwedd 2016

Trump's victory shows that people don't always vote for what is best for their wallet

Dyma erthygl yn Saesneg gan yr Athro Shanti P Chakravarty  o’r Ysgol Busnes sydd yn cael ei hail gyhoeddi o'r gwreiddiol ar dudalen The Conversation ar ein tudalen Saesneg o dan drwydded Creative Commons. Mae The Conversation yn safle sy’n galluogi academyddion i ysgrifennu’n uniongyrchol er mwyn rhannu eu harbenigedd gyda’r cyhoedd. Darllenwch yr erthygl wreiddiol.

Dyddiad cyhoeddi: 15 Tachwedd 2016

“Cymru’n croesawu myfyrwyr tramor” meddai’r Prif Weinidog

Bydd Cymru’n parhau i groesawu myfyrwyr tramor ar ôl Brexit, ac fe fydd Llywodraeth Cymru’n pwyso ar Lywodraeth y DU i sicrhau nad ydynt yn dioddef yn sgil cynlluniau i gyfyngu ar fewnfudo.  Dyna oedd neges y Prif Weinidog, Carwyn Jones mewn anerchiad at fyfyrwyr ac academyddion ym Mhrifysgol Bangor yn ddiweddar.

Dyddiad cyhoeddi: 14 Tachwedd 2016

Housing – or Homes? An Introduction to Co Housing, as it could be applied to Gwynedd

Cyflwyniad i gyd- gartrefu a’r modd y gellid ei ddefnyddio yng Ngwynedd yw pwnc sgwrs a drefnir gan Brifysgol Bangor ar y cyd â Chymdeithas Daearyddiaeth y myfyrwyr. Cynhelir Housing or Homes?  nos Lun, Tachwedd 21 am 6.00 yn Ystafell g23, Adeilad Thoday y Brifysgol ar Ffordd Deiniol. Mae’r sgwrs am ddim ac ar agor i bawb.

Dyddiad cyhoeddi: 14 Tachwedd 2016

MACBETH - DIRECTOR’S CUT gan Volcano Theatre yn dychwelyd ar ffurf 21ain Ganrif

Bydd Volcano Theatre yn dod i Pontio, Bangor am y tro cyntaf nos Fercher, 16 o Dachwedd.

Mae 18 mlynedd ers i Volcano Theatre o Abertawe gyflwyno ei fersiwn wreiddiol drawiadol o Macbeth, gyda’r is-deitl ‘Director’s Cut’. Gyda’r coreograffi ‘chwantus’ gan Nigel Charnock, ei ddisgyniad ‘strôb-a-chwalu-metel’ i anhrefn llwyr ar ôl llofruddiaeth Duncan, a’i gyfeiriadau gweledol at droseddau erchyll Fred a Rose West, fe’i cydnabuwyd yn gyffredinol fel perfformiad eithriadol ac fe ddenodd ymatebion cryf ar bob rhan o’r sbectrwm o ryfeddod i wylltineb. 

Dyddiad cyhoeddi: 14 Tachwedd 2016

Prifysgol Bangor yn dod â chyflogwyr a myfyrwyr ynghyd mewn ffair yrfaoedd unigryw ym maes y gyfraith

Cafodd myfyrwyr yn yr unig Ysgol y Gyfraith yng ngogledd Cymru gyfle unigryw i gyfarfod a rhwydweithio â rhai o gyflogwyr mwyaf blaenllaw’r rhanbarth mewn digwyddiad arbennig ar gyfer gyrfaoedd ym maes y Gyfraith.

Dyddiad cyhoeddi: 11 Tachwedd 2016

Project Plant yn cyrraedd rhestr fer gwobr ymgysylltu cyhoeddus

Mae ymchwilwyr ym Mhrifysgolion Abertawe a Bangor wedi cyrraedd rhestr fer gwobr genedlaethol am waith ymgysylltu cyhoeddus eu project Lleisiau Bach Yn Galw Allan/Little Voices Shouting Out.

Cyrhaeddodd y project restr fer y wobr Engaging with Young People yn y gystadleuaeth genedlaethol Engage a gynhelir gan y National Coordinating Centre for Public Engagement (NCCPE), sy'n dathlu ymchwilwyr prifysgol sy'n ymgysylltu â'r cyhoedd mewn ffyrdd arloesol ac effeithiol.

Mae Lleisiau Bach Yn Galw Allan/Little Voices Shouting Out yn broject Loteri Fawr sy'n cael ei gynnal gan Arsyllfa Cymru ar Hawliau Dynol Plant a Phobl Ifanc ym Mhrifysgolion Abertawe a Bangor.

Dyddiad cyhoeddi: 11 Tachwedd 2016

Tîm Gwasanaethau Eiddo a Champws Prifysgol Bangor yn ennill gwobr genedlaethol

Yn y National CDM Awards ddydd Iau 27 Hydref, a drefnwyd gan yr Association of Project Safety, enillodd tîm Gwasanaethau Eiddo a Champws Prifysgol Bangor deitl Prif Gontractor y Flwyddyn.  Rhoddwyd y teitl am waith gosod a ffitio a wnaed gan y brifysgol yn adeilad Pontio ym Mangor.   Rhoddwyd tîm y brifysgol ar y rhestr fer hefyd am wobr Cleient y Flwyddyn.

Dyddiad cyhoeddi: 11 Tachwedd 2016

Chango Spasiuk, enillydd Grammy o Dde America, yn dychwelyd i Pontio Bangor

Y perfformiwr nesaf yn rhaglen cabaret lwyddiannus Pontio o nosweithiau cerddorol hamddenol fydd Chango Spasiuk, chwaraewr acordion o'r Ariannin, a fydd yn perfformio yn Theatr Bryn Terfel nos Wener, 18 Tachwedd am 8 o'r gloch.

Dyddiad cyhoeddi: 10 Tachwedd 2016

Project Seicoleg Bositif yn anelu at wella lles yn y gweithle a rhagolygon gwaith i unigolion yn Y Rhyl

Mewn byd lle mae'r rhan fwyaf ohonom yn treulio cyfran fawr o'n bywydau yn y gwaith, rydym angen creu awyrgylch sy'n meithrin cynhyrchiant, ysgogiad a chefnogaeth yno.  Mae myfyriwr ym Mhrifysgol Bangor wedi cael yr union dasg honno.  Bydd Kate Isherwood, myfyriwr PhD yn yr Ysgol Seicoleg, yn ymchwilio i ddefnyddio dulliau Seicoleg Bositif a Newid Ymddygiad yn y gweithle, a hynny dan oruchwyliaeth Yr Athro John Parkinson.

Dyddiad cyhoeddi: 10 Tachwedd 2016

Phoenix Piano Trio i berfformio yn Theatr Bryn Terfel

Bydd y Phoenix Piano Trio yn perfformio cyngerdd yn Theatr Bryn Terfel dydd Mercher yma 9 Tachwedd am 7.30pm.

Dyddiad cyhoeddi: 8 Tachwedd 2016

The men who impersonate military personnel for stolen glory

Dyma erthygl yn Saesneg gan Leanne K Simpson Sydd yn astudio ar gyfer Doethuriaeth gyda'r Ysgol Seicoleg a Sefydliad Seicoleg Perfformiad Elît sydd yn cael ei hail gyhoeddi o'r gwreiddiol ar dudalen The Conversation ar ein tudalen Saesneg o dan drwydded Creative Commons. Mae The Conversation yn safle sy’n galluogi academyddion i ysgrifennu’n uniongyrchol er mwyn rhannu eu harbenigedd gyda’r cyhoedd. Darllenwch yr erthygl wreiddiol.

Dyddiad cyhoeddi: 7 Tachwedd 2016

Trafod effaith Brexit ar y Gymraeg

Fel rhan o ddathliadau #Bedwyr20 Canolfan Bedwyr, bydd Prifysgol Bangor yn cynnal symposiwm ar 8 Tachwedd i drafod sgil-effeithiau posib Brexit ar y Gymraeg.

Prif siaradwr y symposiwm fydd Emyr Lewis, sy'n gyfreithiwr uchel ei barch ac yn arbenigwr ar hawliau ieithyddol. Bydd yn traddodi darlith ar y testun 'Dwi isio fy iaith nôl': sofraniaeth, xenophobia a'r Gymraeg yn dilyn refferendwm Ewrop'.

Dyddiad cyhoeddi: 7 Tachwedd 2016

Paris climate agreement enters into force: international experts respond

Dyma erthygl yn Saesneg gan yr Athro Julia Jones o’r Ysgol Amgylchedd, Adnoddau Naturiol a Daearyddiaeth, ac eraill, sydd yn cael ei hail gyhoeddi o'r gwreiddiol ar dudalen The Conversation ar ein tudalen Saesneg o dan drwydded Creative Commons. Mae The Conversation yn safle sy’n galluogi academyddion i ysgrifennu’n uniongyrchol er mwyn rhannu eu harbenigedd gyda’r cyhoedd. Darllenwch yr erthygl wreiddiol.

Dyddiad cyhoeddi: 4 Tachwedd 2016

Prifysgol Bangor yn cael ei gwobrwyo am ei chydweithio â busnes ac am ymgyrch gynaliadwyedd

Mae Prifysgol Bangor wedi derbyn gwobr Prifysgol y Flwyddyn a dwy wobr arall yng Ngwobrau Business Insider yng Nghaerdydd neithiwr (3 Tachwedd), a hynny am ei gwaith â’r sector busnes. Yr un noson, derbyniodd y Brifysgol wobr am ei hymgyrch gynaliadwyedd gan gorff y Chartered Institution of Wastes Management (CIWM) mewn digwyddiad yn Llundain.

Dyddiad cyhoeddi: 4 Tachwedd 2016

Cerddi Anghyhoeddedig gan R.S. Thomas yn Dod i’r Fei

Newydd ei gyhoeddi, dan olygyddiaeth Yr Athro Tony Brown (Ysgol Llenyddiaeth Saesneg) a’r Athro Jason Walford Davies (Ysgol y Gymraeg), y mae casgliad o gerddi anghyhoeddedig gan un o feirdd mawr Cymru, R.S. Thomas. Y mae’r Athro Brown a’r Athro Davies yn Gyd-gyfarwyddwyr Canolfan Ymchwil R.S. Thomas ym Mhrifysgol Bangor, y brif archif academaidd o waith y bardd.

Dyddiad cyhoeddi: 3 Tachwedd 2016

Cydnabod polisïau Cyflogaeth Rhagorol

Mae polisïau cyflogaeth rhagorol Prifysgol Bangor yn ei chaniatáu i ddenu rhai o’r ymchwilwyr gorau ym Mhrydain ac yn rhyngwladol, ac fe gaiff ei hyn ei gydnabod am bedair blynedd arall yn dilyn adolygiad llwyddiannus o Wobr Rhagoriaeth AD mewn Ymchwil Comisiwn Ewropeaidd y Brifysgol.

Dyddiad cyhoeddi: 3 Tachwedd 2016

Mannau gweithredu newydd a diogel i gynnal riffiau cwrel y byd

Mae arbenigwyr ym maes gwyddoniaeth riffiau cwrel yn galw am gytuno ar fannau gweithredu diogel newydd i sicrhau y bydd riffiau cwrel gwerthfawr yn goroesi i'r dyfodol.

Mewn erthygl adolygu a gyhoeddwyd yr wythnos hon yn Frontiers in Ecology and the Environment, (Guiding coral Reef Futures in the Anthropocene doi 10.1002/fee.1427 ), sy'n dod â'r holl wybodaeth ddiweddaraf am riffiau cwrel at ei gilydd, dadl y gwyddonwyr yw y dylem gytuno'n fyd-eang ar fannau gweithredu diogel neu barthau clustogi i sicrhau goroesiad riffiau cwrel. 

Dyddiad cyhoeddi: 3 Tachwedd 2016

Dr Sophie Williams yn agoriad swyddogol mynedfa Porth y Lleuad i'r Ardd Tsieineaidd newydd yng Ngerddi Botaneg Treborth, Bangor.

Yn ystod gwyliau haf 2016 Prifysgol Bangor, gwahoddwyd Dr Sophie Williams a'i phartner Robert, ynghyd â staff o Uned Ddibyniaeth Uchel Ysbyty Gwynedd, i Erddi Botaneg Treborth. Mae Dr Williams (32) yn parhau i adfer ei hiechyd ar ôl dal haint feirol yr ymennydd, Enceffalitis Japaneaidd, tra oedd yn gweithio ar broject ymchwil yn ne Tsieina yn ystod 2015.

Torrodd Sophie y rhuban wrth fynedfa 'Porth y Lleuad' i'r Ardd Tsieineaidd, rhan sydd newydd ei chynllunio a'i phlannu o Erddi Botaneg Treborth Prifysgol Bangor.

Dyddiad cyhoeddi: 1 Tachwedd 2016