Fferm wynt alltraeth yng Ngogledd Cymru

Cynaliadwyedd ym Mangor

Sun breaking through oak leaves in high branches

17 Nod Datblygu Cynaliadwy'r Cenhedloedd Unedig

1: Dim Tlodi  
2: Dim Newyn  
3: Iechyd Da a Llesiant   
4: Addysg Dda  
5: Cydraddoldeb Rhywiol  
6: Dŵr Glân a Glanweithdra  
7: Ynni Fforddiadwy a Glân  
8: Gwaith Da a Thwf Economaidd  
9: Diwydiant, Arloesedd a Seilwaith  
10: Lleihau Anghydraddoldeb  
11: Dinasoedd a Chymunedau Cynaliadwy  
12: Treuliant a Chynhyrchu Cyfrifol  
13: Gweithredu ar yr Hinsawdd  
14: Bywyd o dan y Dŵr  
15: Bywyd ar y Tir  
16: Heddwch, Cyfiawnder a Sefydliadau Cryf  
17: Partneriaethau i gyflawni'r Nod 

Ym Mhrifysgol Bangor ceisiwn weithredu er gwell. Ein nod yw ysbrydoli’r gymuned academaidd, timau’r Gwasanaethau Proffesiynol, a'r myfyrwyr i greu byd mwy cynaliadwy sy'n cyd-daro â'r weledigaeth sydd gennym i sbarduno llwyddiant trwy ymchwil ac addysgu trawsnewidiol, arloesol sydd â phwyslais ar effaith.

Yr Athro Iwan Davies,  Llywydd ac Is-Ganghellor

Dim ond peth o'n heffaith hyd yma...

Amcangyfrifir bod 30-40% o ffrwythau a llysiau Uganda yn cael eu gwastraffu cyn cyrraedd y farchnad. Mae Prifysgol Bangor yn gweithio gyda chydweithwyr ym Mhrifysgol Makerere yn Uganda i ddatblygu dulliau amgen o becynnu bwyd yn gynaliadwy.    

Project bwyd o dan arweiniad myfyrwyr Prifysgol Bangor yw’r Ddraig Lwglyd, ac mae’n arbed bwyd sydd dros ben ym Mangor. Yn ddiweddar, mewn partneriaeth â Chaffi Pris Teg Bangor, maent yn troi ffrwythau a llysiau dros ben o archfarchnadoedd lleol yn gyffeithiau ac yn brydau bwyd. 

Mae grŵp rhyngwlad o ymchwilwyr o dan arweiniad Bangor wedi datblygu Cyfres o Asesiadau Amlieithog o Lythrennedd Cynnar (MABEL) - yr adnodd cyntaf sydd ar gael yn rhad ac am ddim ar y we, sy'n cynnig cyfres o brofion asesu mewn pum iaith. Cyn y project hwnnw, nid oedd gan y prif fuddiolwyr mewn 22 o wledydd werthusiadau gwrthrychol o ansawdd uchel ar sail tystiolaeth er mwyn canfod diffygion llythrennedd yn gynnar mewn plant.

Bydd Prifysgol Bangor yn cyfrannu arbenigedd at broject Ewropeaidd newydd i wella galluoedd gofodol plant, gyda'r nod o helpu cau'r bwlch rhwng y rhywiau ym maes gwyddoniaeth, peirianneg, technoleg a mathemateg (STEM). 

Mae modiwl Hil a Rhyw yr Ysgol Iaith, Diwylliant a’r Celfyddydau yn canolbwyntio ar y rôl y mae rhyw, rhywedd, ethnigrwydd a hil yn ei chwarae o ran creu, derbyn a ffurfiant damcaniaethol gwahanol fathau o ffilm a diwylliant gweledol. 

Mae'r Brifysgol yn gosod targedau iddi'i hun i ddefnyddio llai o ddŵr fel rhan o’i System Rheoli Amgylcheddol. Rhwng 2005 a 2020, gostyngwyd defnydd dŵr gan 42.9% fesul m2 o arwynebedd llawr.  

Anghenraid yw cynhyrchion mislif nid moethusrwydd. Mae’r cynllun Tlodi Mislif dan arweiniad myfyrwyr yn cynnig cynhyrchion mislif am ddim i fyfyrwyr.  

Fel Prifysgol, rydym yn deall bod ein defnydd o ynni sy'n deillio o danwydd ffosil yn cyfrannu at newid hinsawdd byd-eang. Yn 2019, gwnaethom ddatgan Argyfwng yr Hinsawdd a chyhoeddi bod 100% o'n trydan bellach yn cael ei gyflenwi o ffynonellau adnewyddadwy gwarantedig.

Mae gennym arbenigedd mewn ynni adnewyddadwy morol (gan gynnwys lliniaru'r effeithiau ar fywyd gwyllt y môr) ac ynni niwclear, sy'n hanfodol i barhau i ddatgarboneiddio’r modd yr ydym yn cynhyrchu trydan, ac sy'n sail i ostwng allyriadau mewn sectorau eraill.  Mae Gogledd Cymru yn lle da yn ddaearyddol i arwain ar dechnolegau amgylcheddol.  

Cipiodd entrepreneur o Brifysgol Bangor Wobr y Beirniaid yng Ngwobrau Entrepreneuriaid Newydd 2020 Prifysgolion Santander, o blith dros 80 o gystadleuwyr.  

Datblygodd myfyrwraig MSc o’r enw Jan Lloyd 'Henry's Cushion', sef teclyn cymorth addysgol dieiriau, a ddeilliodd o sgwrs rhwng Jan a'i mab awtistig, Henry a gyda chefnogaeth wych tîm Byddwch Fentrus y Brifysgol, Yr Ysgol Seicoleg, Syniadau Mawr Cymru, M-SParc a'r Hwb Menter.

Mae ymchwilwyr Bangor yn gweithio’n ddyfal gyda phartneriaid ym myd diwydiant i leihau allyriadau mewn amryw o sectorau. Mae gennym Ganolfan BioGyfansoddion sy’n datblygu deunyddiau gwyrdd i leihau’r effaith amgylcheddol a chloi carbon, er mwyn gwneud y sectorau gweithgynhyrchu ac adeiladu yn fwy gwyrdd a helpu i ddisodli concrit a dur. Rydym hefyd yn gweithio i leihau ôl troed carbon telathrebu.

Yn 2019/20 llwyddodd y Brifysgol i beidio ag anfon 100% o'i gwastraff i safleoedd tirlenwi.  O'r gwastraff na chafodd ei anfon i safleoedd tirlenwi cafodd 2% ei ailddefnyddio, cafodd 59% ei ailgylchu ac adferwyd 39%.

Cynhyrchwyd 617T o wastraff, gostyngiad o 196T (24%) ar y flwyddyn flaenorol. Ein nod yw ailddefnyddio/ailgylchu 70% o'n gwastraff erbyn Gorffennaf 2025, fel y nodir yn strategaeth wastraff gyffredinol Cymru - Tuag at Ddyfodol Di-wastraff.

Mae’r Brifysgol yn deall bod ein defnydd o ynni sy'n deillio o danwydd ffosil yn cyfrannu at y newid yn yr hinsawdd yn fyd-eang. Yn 2020 cymeradwywyd targed i gyrraedd carbon net-sero erbyn 2030. Rydym bellach wrthi’n datblygu cynllun gweithredu er mwyn cyflawni'r fath darged uchelgeisiol.  

It looks like you’re visiting from outside the UK, would you like to be redirected to the international page?