Modiwl XAC-2032:
Y Plentyn Byd-eang

Ffeithiau’r Modiwl

Rhedir gan School of Education and Human Development

20 Credyd neu 10 Credyd ECTS

Semester 1 a 2

Trefnydd: Mr Gwilym Sion ap Gruffudd

Amcanion cyffredinol

Bwriad y modiwl yw craffu ar faterion yn ymwneud â mynediad cyfartal at addysg mewn cyd-destun rhyngwladol. Mae’n herio rhai o’r rhagdybiaethau am addysg, gan edrych yn arbennig ar anghydraddoldeb o safbwynt addysgol, cymdeithasol a lles mewn gwledydd datblygedig a gwledydd sy'n datblygu. Mae’n canolbwyntio ar themâu amrywiaeth, cymhathiad, cydraddoldeb a chyfiawnder i blant a phobl ifanc. Mae’n craffu ar sut mae ymarferion economaidd a gwleidyddol yn effeithio ar gyfleoedd addysgol, a chanlyniadau cymdeithasol a dewisiadau bywyd. Mae’n archwilio swyddogaeth cyrff rhyngwladol, llywodraethau, sefydliadau anllywodraethol etc wrth hyrwyddo hawliau plant a phobl ifanc.

Cynnwys cwrs

Y cefndir yw'r Confensiwn ar Hawliau’r Plentyn (1989) a Nodau Datblygu'r Mileniwm: Mae’r modiwl yn canolbwyntio ar gymharu a chyferbynnu darpariaeth addysgol i blant
a phobl ifanc mewn amrywiaeth o wledydd datblygedig ac sy'n datblygu.
Gosodir y pwyslais ar y canlynol: • y ffordd mae polisïau addysgol yn cydnabod neu'n anwybyddu anghenion plant
a hyrwyddo cynhwysiant neu allgau cymdeithasol. • y diffyg cyfle cyfartal a’r anghydraddoldebau addysgol mewn gwledydd
datblygedig a gwledydd sy’n datblygu: • heriau moesol, moesegol, economaidd, a gwleidyddol yr unfed ganrif ar hugain
o ran cam -­ drin ha wliau ac anghenion plant mewn amrywiol gyd -­ destunau, gan
gynnwys: plant fel ceiswyr lloches, ymfudwyr economaidd a ffoaduriaid;; plant
fel caethweision, llafur plant a llafur rhad;; plant yn filwyr ac yn amddifad
oherwydd rhyfel;; plant sydd wedi eu hecsbloet io’n rhywiol gan gynnwys ‘hogiau
merched’;; plant mewn gwrthdaro diwylliannol a chrefyddol a gweithredoedd
terfysgol;; plant ag AIDS a phlant yn byw mewn tlodi;; • swyddogaeth eiriolaeth ac ymyriad mudiadau rhyngwladol, megis y
Cenhedloedd Unedig, ILO, llywodra ethau cenedlaethol a chyrff anllywodraethol
i sicrhau newid cymdeithasol a chyfiawnder a thegwch i blant a phobl ifanc.

Meini Prawf

trothwy

Arddangos yn foddhaol y deilliannau dysgu

da

Gwybodaeth dda a dealltwriaeth sylweddol, tystiolaeth gadarn o sgiliau gwerthuso a dadansoddi cymwys, yn drefnus ac wedi ei strwythuro’n dda.

ardderchog

Gwybodaeth gynhwysfawr a dealltwriaeth ddatblygedig, cryn dystiolaeth o adfyfyrio beirniadol a gwerthuso eithriadol, strwythur a dadleuon ardderchog

Canlyniad dysgu

    1. Deall a thrafod yn feirniadol y gwerthoedd y tu ôl i bolisïau addysgol gwledydd datblygedig ac sy’n datblygu;
    1. Arfarnu cryfderau a gwendidau polisïau ac ymarferion o’r fath yn eu cyd-destunau cymdeithasol, gwleidyddol, crefyddol, diwylliannol;
    1. Nodi a thrafod yn feirniadol anghyfiawnder a diffyg cydraddoldeb a chyfleoedd addysgol trwy’r byd;
    1. Deall effaith materion byd-eang cyfredol, mewn gwahanol wledydd, ar draws y byd datblygedig a’r byd sy’n datblygu ar anghenion a datblygiad cymdeithasol, amgylcheddol ac addysgol plant;
    1. Nodi a gwerthfawrogi’r ffactorau economaidd a gwleidyddol allweddol sy’n rhyngweithio mewn gwledydd sy’n diystyru hawliau plant;
    1. Gwerthuso gwaith gwahanol fudiadau rhyngwladol, llywodraethau cenedlaethol a chyrff anllywodraethol yn ymyrryd ac yn eiriol dros newid yng nghyd-destun hawliau ac addysg plant.

Dulliau asesu

Math Enw Disgrifiad Pwysau
Traethawd Beirniadol 50
Clytwaith 50

Strategaeth addysgu a dysgu

Oriau
Lecture

33 cyswllt darlith yn cael ei gynnig bob yn wythnos ar y dull o ddarlith deuawr un wythnos a'r wythnos wedyn awr o seminar

33
Private study 167

Sgiliau Trosglwyddadwy

  • Llythrennedd - Medrusrwydd mewn darllen ac ysgrifennu drwy amrywiaeth o gyfryngau
  • Defnyddio cyfrifiaduron - Medrusrwydd wrth ddefnyddio ystod o feddalwedd cyfrifiadurol
  • Hunanreolaeth - Gallu gweithio mewn ffordd effeithlon, prydlon a threfnus. Gallu edrych ar ganlyniadau tasgau a digwyddiadau, a barnu lefelau o ansawdd a phwysigrwydd
  • Archwilio - Gallu ymchwilio ac ystyried dewisiadau eraill
  • Adalw gwybodaeth - Gallu mynd at wahanol ac amrywiol ffynonellau gwybodaeth
  • Sgiliau Rhyngbersonol - Gallu gofyn cwestiynau, gwrando'n astud ar atebion a'u harchwilio
  • Dadansoddi Beirniadol & Datrys Problem - Gallu dadelfennu a dadansoddi problemau neu sefyllfaoedd cymhleth. Gallu canfod atebion i broblemau drwy ddadansoddiadau ac archwilio posibiliadau
  • Cyflwyniad - Gallu cyflwyno gwybodaeth ac esboniadau yn glir i gynulleidfa. Trwy gyfryngau ysgrifenedig neu ar lafar yn glir a hyderus.
  • Gwaith Tîm - Gallu cydweithio'n adeiladol ag eraill ar dasg gyffredin, ac/neu fod yn rhan o dîm gweithio o ddydd i ddydd
  • Gofalu - Dangos consyrn am eraill; gofalu am blant, pobl ag anableddau ac/neu'r henoed
  • Rheloaeth - Gallu defnyddio, cydlynu a rheoli adnoddau (dynol, ffisegol ac/neu ariannol)
  • Dadl - Gallu cyflwyno, trafod a chyfiawnhau barn neu lwybr gweithredu, naill ai gydag unigolyn neu mewn grwˆp ehangach
  • Hunanymwybyddiaeth & Ystyried - Bod yn ymwybodol o'ch cryfderau, gwendidau, nodau ac amcanion eich hun. Gallu adolygu ,cloriannu a myfyrio'n rheolaidd ar eich perfformiad eich hun ac eraill.
  • Arweinyddiaeth - Gallu arwain a rheoli, datblygu cynlluniau gweithredu ac amcanion, cynnig arweiniad a chyfarwyddyd i eraill, ac ymdopi â'r pwysau sy'n gysylltiedig ag awdurdod o'r fath

Sgiliau pwnc penodol

Adnoddau

Rhestrau Darllen Bangor (Talis)

http://readinglists.bangor.ac.uk/modules/xac-2032.html

Rhestr ddarllen

Reading List

Check Bb for additional weekly reading sources for sessions and assignments

Key texts

Cox C. & Marks J, (2006) This Immoral Trade: Slavery in the 21st Century, Monarch

Penn, H (2005) Unequal Childhood: Young children’s lives in poor countries, Routledge

Other recommended texts:

Ahier, J., et al., (2000) Diversity and Change: Education, Policy and Selection, Routledge

Alexander, R., (2001) Culture and Pedagogy, Blackwell, 2000.

Bales, K (2009) Disposable People, California

Beah, I. (2007) A long way gone: Memoirs of a boy soldier, London: Fourth Estate

Brown, M., and Harrison, D. (1996) Changing Childhood Oxford UP.

Children & Society, (2008) Special Issue: Child Slavery Worldwide, Vol. 22, Issue 3

**Craig, G. (ed) (2010) Child Slavery Now – A Contemporary Reader, Bristol:

The Policy Press General Assembly of the United Nations (1989),

The Conventions of the Rights of the Child http://www.unicef/org/CVC. Mann, S, (2007),

Human Rights and Social Justice in a Global Perspective: An Introduction to International Social Work , OUP

Martaine E et al (2006) Improving Primary Education in Developing Countries, World Bank

**Montgomery, H. (ed) (2013) Local Childhoods, Global Issues, 2nd edition, Bristol:

The Policy Press Rosen, D. M. (2005) Armies of the Young: child soldiers in war and terrorism, Rutgers University Press UNICEF. (various)

State of the World's Children. Oxford UP. UN. (2000) Millennium Development Goals.

**Wells, K. (2009) Childhood in a Global Perspective, Cambridge: Polity Press Wessells, M. G. (2006) Child Soldiers: from violence to protection, Harvard University Press

Williams J H & Cummings, W K, (2005) Policy-making for Education Reform in Developing Countries: Contexts and Processes, Oxford

Journals (all accessible via the Library catalogue)

*Journal of International Development International Journal of Educational Development Childhood – A Journal of Global Child Research Children’s Geographies Children and Society Gender and Education Gender and Society

*New Internationalist: a magazine that you can subscribe to, but you can go online and follow their blogs and international reports & stories. An excellent resource for global issues from a non-Western perspective. www.newint.org

Key Organisations/Websites Human Rights Watch: www.hrw.org

International Labour Organisation (ILO): www.ilo.org

UNICEF: www.unicef.org

ECPAT (Campaigning against child trafficking and transnational child exploitation): www.ecpat.org.uk

UN Women (UN entity for gender equality and the empowerment of women): www.unwomen.org

Unicef Office of Research (‘Innocenti Centre’): www.unicef-irc.org

Save the Children International: www.savethechildren.net Minority Rights Group International: www.minorityrights.org

Cyrsiau sy’n cynnwys y modiwl hwn